بررسی فواید هویج زرد در روایات و معرفی درمان برای انواع بیماری مثل دیابت وسنگ کلیه/فواید هویج زرد برای بیماری ها /طب اسلامی

موضوع: طب اسلامی/فواید هویج زرد برای بیماری ها /بررسی فواید هویج زرد در روایات و معرفی درمان برای انواع بیماری مثل دیابت وسنگ کلیه

این متن توسط هوش مصنوعی پیاده‌سازی و سپس توسط انسان برای مستندسازی و تطبیق با فایل صوتی استاد، بازبینی و تأیید شده است.

بحث ما در مبحث پزشکی از کتاب «طب المعصومین» بر اساس کتاب شریف «جامع أحادیث الشیعة» (تألیف آیت‌الله العظمی بروجردی، چاپ قم)، در بیان فواید و خواص هویج زردِ رسیده‌ی شیرین است. روایتی از کتاب «المحاسن» اثر برقی :

«وَ رَوَى أَصْحَابُنَا أَنَّ دَاوُدَ قَالَ: دَخَلْتُ عَلَيْهِ—أَيْ عَلَى أَبِي الْحَسَنِ عَلَيْهِ السَّلَامُ—دَخَلْتُ عَلَيْهِ وَ بَيْنَ يَدَيْهِ جَزَرٌ فَنَاوَلَنِي جَزَرَةً فَقَالَ كُلْ فَقُلْتُ لَيْسَ لِي طَوَاحِنُ فَقَالَ أَ مَا لَكَ جَارِيَةٌ فَقُلْتُ بَلَى فَقَالَ مُرْهَا تَسْلُقُهُ لَكَ وَ كُلْهُ فَإِنَّهُ يُسَخِّنُ الْكُلْيَتَيْنِ وَ يُقِيمُ الذَّكَرَ» [1] [2]

اصحاب ما روایت کرده‌اند که داود بن فرقد گفت: به خدمت ابی‌الحسن [امام کاظم یا امام رضا] علیه السلام رسیدم، در حالی که در برابر ایشان جزر [هویج زرد رسیده و شیرین] قرار داشت.

«فَنَاوَلَنِي جَزَرَةً...»

پس حضرت دست دراز کرده و یک عدد هویج زرد به من بخشیدند.

«فَقَالَ: كُلْ»

و فرمودند: بخور.

«فَقُلْتُ: لَيْسَ لِي طَوَاحِنُ»

عرض کردم: مرا دندان‌های آسیاب نیست که با آن‌ها بجوم و بخورم.

«فَقَالَ: أَ مَا لَكَ جَارِيَةٌ؟»

حضرت فرمودند: آیا تو را در منزل جاریه‌ای [زنی، اعم از همسر حُرّه، کنیز، خدمتکار یا سرایدار] نیست که برای تو که دندان آسیاب نداری، آن را رنده کند یا بخارپز نماید تا بتوانی بخوری؟

«فَقُلْتُ: بَلَى»

عرض کردم: بله، دارم.

«فَقَالَ: مُرْهَا»

فرمودند: به او امر کن [امر استحبابی].

«تَسْلُقْهُ لَكَ»

که آن را برای تو به صورت بخارپز یا آب‌پز آماده سازد؛ چرا که در این حالت بسیار نرم است و می‌توانی آن را به راحتی با لثه‌هایت بجوی.

«وَ كُلْهُ»

و آن را میل کن.

«فَإِنَّهُ يُسْخِنُ الْكُلْيَتَيْنِ...»

زیرا کلیه‌ها را گرم می‌سازد؛ با این عمل، سردی کلیه و برودت گرده‌ها درمان می‌شود و دیگر نیازی به مراجعه‌ی مکرر و لحظه‌به‌لحظه به سرویس بهداشتی نخواهد بود.

«وَ يُقِيمُ الذَّكَرَ»

و آلت تناسلی را به پا می‌دارد [نعوظ را برقرار می‌سازد]. به اجمال و کنایه عرض می‌کنم تا شأن زناشویی شرعی با همسر حلال حفظ گردد و قدرت جماع و نعوظ و اختیار حشفه حاصل شود؛ به طوری که بر یک‌سوم پایانی آن قصد شود. این مطلب بسیار فنی و دقیق است. روایت بعدی از کتاب النکاح...

- کدام یک از امامان معصوم بود؟

- از ابی‌الحسن علیه السلام.

- امام رضا یا امام کاظم علیهما السلام؟

- بله.

روایت سوم

از کتاب «مکارم الأخلاق» از داود بن فرقد نقل شده است. البته بنده این مطلب را با مزاح بیان کردم، اما حقیقتی است عینی. بسیاری از پرونده‌های طلاق در دادگاه‌های خانواده، ریشه در مسائل زناشویی دارد. ملاحظه بفرمایید که این محصول چقدر استراتژیک است تا مانع فروپاشی بنیان خانواده گردد؛ چرا که خانواده دارای سه رکن پدر، مادر و فرزندان است و تزلزل در هر یک از آن‌ها موجب آسیب به کل خانواده می‌شود. از این رو می‌گویند این روایت بسیار حائز اهمیت است.

در کتاب «مکارم الأخلاق»، صفحه از داود بن فرقد نقل شده است که گفت:

«دَخَلْتُ عَلَى أَبِي عَبْدِ اللَّهِ عَلَيْهِ السَّلَامُ وَ بَيْنَ يَدَيْهِ جَزَرٌ، قَالَ: فَنَاوَلَنِي جَزَرَةً وَ قَالَ: [كُلْ]، فَقُلْتُ: إِنَّهُ لَيْسَ لِي طَوَاحِنُ، فَقَالَ: أَمَا لَكَ جَارِيَةٌ؟ قُلْتُ: بَلَى، قَالَ: مُرْهَا أَنْ تَسْلُقَهُ وَ كُلْهُ، فَإِنَّهُ يُسْخِنُ الْكُلْيَتَيْنِ وَ يُقِيمُ الذَّكَرَ.»[3]

«وَ قَالَ عَلَيْهِ السَّلَامُ: وَ هُوَ أَمَانٌ مِنَ الْقُولَنْجِ وَ الْبَوَاسِيروَ يُعِينُ عَلَى الْجِمَاعِ » [4]

و فرمودند: این کار مایه‌ی امان و ایمنی از قولنج [انواع بادها و اسپاسم‌های عضلانی] است.

«وَ الْبَوَاسِيرِ...»

و ایمنی از بواسیر [هموروئید]؛ به عنوان مثال اگر فردی صبح‌ها سه عدد هویج زرد میل کند، بادیان رومی [انیسون] را همراه با وعده‌ی شام مصرف نماید و موضع را با روغن بادیان رومی ماساژ دهد، اسپاسم و گرفتگی عضلانی وی بهبود می‌یابد و برخی از اقسام بیماری بواسیر یا هموروئید نیز درمان می‌شود.

«وَ يُعِينُ عَلَى الْجِمَاعِ»

و به مجامعت و روابط زناشویی صحیح و شرعی کمک می‌کند. از آن‌جا که ازدواج شرعی صورت گرفته و برقراری رابطه‌ی زناشویی مستحب است، چنان‌چه فرد توانایی آن را نداشته باشد، این دارو در او قدرت انتشار آلت [نعوظ]، ستبری آلت و درمان سستی آلت را ایجاد می‌کند که این مباحث در اورولوژی، نفرولوژی و سکسولوژی علمی بسیار حائز اهمیت است. روایت می‌فرماید: «و یعین علی الجماع». اکنون ادامه‌ی روایت را قرائت می‌کنم، لطفاً یادداشت بفرمایید.

- در مورد روغنی که فرمودید، به چه صورت استفاده شود؟

- روغن بادیان رومی را هم همراه با غذا مصرف کند و هم بر موضع بمالد تا اسپاسم‌های عضلانی و گرفتگی عضلات بهبود یابد.

- در مورد مصرف هویج زرد به چه صورت عمل شود؟

- در مورد هویج زرد، در فصل برداشت آن که حدود دو ماه به طول می‌انجامد تازه خوری می‌کنیم. پس از آن، در همان فصل می‌توان آن را به صورت رنده ریز یا درشت آماده کرد، هوای داخل کیسه فریزر را کاملاً تخلیه نمود و در دمای منهای بیست درجه‌ی سانتی‌گراد فریز کرد که تا شش ماه قابل نگهداری است. هر زمان که همسر محترمتان خواست سوپ یا سالاد تهیه کند، از آن استفاده نماید. هم‌چنین می‌توانید مربای هویج زرد بدون افزودن روغن تهیه کنید که تا یک سال ماندگاری دارد. بدین ترتیب در طول سال از این نعمت بی‌بهره نخواهید بود و نیازی به هویج فرنگی [که تقلبی و مضر است] نخواهید داشت؛ چرا که هویج فرنگی پیش‌تر عرض شد که موجب تکثیر سلول‌های سرطانی، بروز آسم و تنگی نفس، و پرکاری تیروئید [گواتر سمی] می‌گردد. متأسفانه دشمن طی هفتاد سال گذشته فرهنگ‌سازی غلطی انجام داده است و مردم در کل سال هویج فرنگی مصرف می‌کنند و از هویج زردِ شیرینِ طلایی‌رنگ که اهل‌بیت [علیهم السلام] بدان توصیه فرموده‌اند، غافل مانده‌اند. اکنون مؤمنان، مطالب زیر را یادداشت بفرمایید.

- رازیانه‌ی رومی [بادیان رومی] را چگونه مصرف کنیم؟

- آن را بر روی غذای خود بپاشید و میل کنید.

- هم بخوریم و هم بمالیم؟

- بله، روغن آن را که با دستگاه پرس سرد تهیه شده است بمالید. روغن رازیانه‌ی رومی یعنی همان بادیان رومی، انیسون یا به زبان انگلیسی «انیس اویل» [Anise oil] که ایرانیان آن را انیسون می‌نامند. اکنون مؤمنان، مطالب زیر را یادداشت بفرمایید.

جهت تبیین هم‌زمان مباحث طب سنتی و طب اسلامی؛ در کتاب ارزشمند «ذخیره خوارزمشاهی» [5] [که دوره‌ای سه جلدی با مجلدات سبزرنگ است]، در باب «علاج رمل» شن کلیه و «حجر» سنگ کلیه و «علاج حجر مثانه» سنگ مثانه، چنین آمده است که این دارو دافع قوبا [با حرف قاف، نوعی بیماری پوستی] و خلط‌های فاسد و بدبوی بدن نیز می‌باشد. دارو به این ترتیب است: صمغ درخت آلو [شیرابه‌ی درخت آلو که در مجاورت هوا بر روی تنه درخت خشک می‌شود] به اضافه‌ی کتیرا. این دو صمغ را در سرکه طبیعی حل نمایند.

- ببخشید، آیا کتیرا صمغ گون نیست؟ در بازار کتیرا را به عنوان صمغ گون می‌شناسند.

- بله، کتیرا صمغ درختچه‌ی گون است. سخن شما کاملاً صحیح است؛ درود بر مقام معلم. صمغی که بنده پیش‌تر اشاره کردم، ناشی از یک اشتباه لپی بود؛ صمغ درخت پسته‌ی جنگلی را «مصطکی» می‌نامند که ایرانیان با حرف سین [مستکی] و عرب‌ها با صاد و طا [مصطکی] می‌نویسند. نظر این همکار گرامی درست است.

- درختچه‌ی چه چیزی فرمودید؟

- درختچه‌ی گون. حدود چهارصد گونه گون در جغرافیای طبیعی ایران وجود دارد که برخی از آن‌ها سمی و برخی دیگر خوراکی هستند؛ صمغ این گونِ خوراکی نیز قابلیت مصرف داخلی و خوراکی دارد.

درمان برای بیماری های سوداوی

مطلب دیگر: این است که صمغ درخت آلو و صمغ درختچه‌ی گون [کتیرا] را در سرکه حل نمایند. هم‌چنین اگر این فرمول را در ترشی ‌ترنج [ترنج همان میوه‌ی بالنگ است] حل کنند، این داروی حاصله، داروی آزموده و مجربی است که بیماران بسیاری با آن شفا یافته‌اند و اثرات آن همان مواردی است که در آغاز گفتم. مطلب بعدی که گوینده [یعنی بنده] می‌گوید: صمغ آلوی سیاه به اضافه‌ی کتیرای خوراکی را در سرکه طبیعی سیب خیسانده شود و مخلوط با ترشی بالنگ، در میانه‌ی روز یا به عنوان عصرانه میل نمایند. این ترکیب در درمان بیماری‌های سوداوی، از جمله درمان بیماری مالیخولیا و آسم سوداوی، بسیار مفید و کارآمد است. هم‌چنین برای این بیماری‌های سوداوی که برشمردم و نیز جهت درمان شن و سنگ کلیه و سنگ مثانه که پیش‌تر ذکر شد، نشستن روزانه به مدت بیست دقیقه در وان آب ولرم بسیار نافع است. این نیز یک روش درمانی دیگر. اکنون اگر کسی «شکر شفا» [که همان کتیرای سفید یا کتیرای صدفی است و همگی اسامی یک ماده هستند] را مصرف کند، این ماده معجزه‌گر و کاهنده‌ی قوی دیابت نوع دو [قند خون بالا] است.

این گیاه در منطقه تنگستان ایران فراوان یافت می‌شود؛ همان خطه‌ی دلاورپروری که شهید رئیس‌علی دلواری، سردار تنگسیری، نخستین بار در آن بینی متجاوزان انگلیسی را به خاک مالید، و دلاوران بعدی بینی آمریکایی‌ها و پرتقالی‌ها را به خاک مالیدند.مقصود بنده این بود که این گونه‌های گونِ خوراکی در این منطقه به وفور رشد می‌کنند و عسل گون آن نیز تهیه می‌شود. اما موضوع اصلی مباحثه‌ی ما کتیرا [شیرابه‌ی صمغی درختچه‌ی گون خوراکی] در مبحث دیابت است. دیابت یک بیماری خاموش و در واقع یک قاتل خاموش است. اگر قند خون و فشار خون خود را مهار نکنید، آسیب‌های شدیدی به بدن وارد می‌شود؛ هم ارگان‌های حیاتی نظیر کلیه‌ها آسیب می‌بینند و هم اعضای غیرحیاتی نظیر چشم‌ها. پس دیابت قاتلی خاموش است؛ نگذارید اعضای نه‌گانه‌ی بدنتان را نابود سازد؛ عوارضی چون آریتمی قلبی، خونریزی شبکیه‌ی چشم، نارسایی کلیه، پرفشاری خون، یبوست مزمن، ضعف گردش خون در اندام‌های تحتانی، سیاه شدن انگشتان پا و نهایتاً قطع عضو. پس از همان ابتدا باید مراقبت نمود. یکی از داروهای سودمند در این زمینه—چنان‌که توضیح دادم—«شکر شفا» [کتیرای صدفی یا کتیرای سفید] است که به عنوان داروی ضد دیابت و به اصطلاح بازاریان معجزه‌گر شناخته می‌شود و در خطه‌ی تنگستان ایران نیز بسیار یافت می‌شود.

- چگونه مصرف شود؟

- بله، در انتهای وعده‌ی غذایی به صورت مکیدنی مصرف شود که بسیار سودمند است.

درمان برای سنگ کلیه ومثانه

مطلب دوم: که گوینده [بنده] بیان می‌دارد و برای دفع سنگ و شن کلیه و سنگ مثانه و سایر موارد مفید است، استفاده از «حجر الیهود» است. حجر الیهود مخلوط با آب‌لیموی ترش تازه، موجب پاک‌سازی کلیه‌ها و مثانه از سنگ می‌شود؛ این ترکیب حتی سنگ‌های شاخ‌گوزنی [که در ارولوژی مدرن تنها راه درمان آن را عمل جراحی می‌دانند] را خرد، متلاشی و نابود می‌سازد؛ مشروط بر این‌که بیمار دچار تپش قلب اضافی [تاکی‌کاردی] نباشد، چرا که آب‌لیموی ترش برای این افراد زیان‌بار است. پس حجر الیهود مخلوط با آب‌لیموی ترش تازه، کلیه‌ها و مثانه را از سنگ پاک‌سازی می‌کند.

- حجر الیهود چیست؟

- سنگ‌هایی است که غالباً از منطقه‌ی فلسطین تهیه می‌شود و ابعاد آن در حدود یک بند انگشت است.

- رنگ آن به چه صورت است؟

- بله، رنگ آن خاکستری متالیکِ براق است. باید آن را کوبیده و پودر نمود؛ سپس یک قاشق چای‌خوری سرپر از آن را در یک استکان ریخته، آب‌لیموی ترش تازه بر روی آن بچلانند، مخلوط کرده و میل نمایند؛ مشروط بر این‌که بیمار دچار تپش قلب اضافی نباشد.

مطلب سوم: مخلوطی از تخم خربزه، صمغ آلوی سیاه و سیاه‌دانه؛ از هر کدام به میزان یک قاشق غذاخوری به خوبی کوبیده و پودر نمایند. سپس این سه ماده را با یکدیگر مخلوط کنند. هر هشت ساعت [سه بار در شبانه‌روز]، یک قاشق غذاخوری از این مخلوط را میل نمایند. کل مقدار تهیه شده معادل سه قاشق غذاخوری است [یک قاشق تخم خربزه، یک قاشق صمغ آلوی سیاه و یک قاشق دانه‌های سالم سیاه‌دانه که جداگانه کوبیده شده و سپس مخلوط شده‌اند]. این مقدار ظرف بیست و چهار ساعت مصرف شده و به اتمام می‌رسد و برای روز بعد باید مجدداً داروی تازه تهیه شود. بله، در سه وعده در طول شبانه‌روز مصرف شده و باقی نمی‌ماند. هم‌چنین باید توجه داشت که این ترکیب در معرض نور قرار نگیرد.

درمان قوبای کهنه

جهت درمان قوبای کهنه [با حرف قاف، نوعی بیماری پوستی مزمن]؛ مالیدن صمغ درخت آلو و گشنیز حل شده در ترش‌آبِ ترنج [یعنی ترشی میوه‌ی بالنگ]، این عارضه را برطرف و قوبای کهنه را نابود می‌سازد. این یک داروی موضعی و مالیدنی است. قوبا یک بیماری پوستی است که پیش‌تر در مبحث کتاب ذخیره خوارزمشاهی اشاره کردم که دافع قوبا و خلط‌های بدبوی بدن است؛ خواه این فضولات در مجرای بینی باشند، خواه در پسِ حلق، معده، روده یا فضای دهان؛ این ترکیب تمامی این اخلاط فاسد را پاک‌سازی می‌کند.

مطلب چهارم: بر اساس فرموده‌ی بزرگان و حکمای طب سنتی، تخم کدو، تخم خیار و تخم خربزه [هر کدام به میزان یک قاشق غذاخوری] به اضافه‌ی دو قاشق غذاخوری صمغ آلوی سیاه و یک قاشق مرباخوری حجر الیهود را در عرق طبیعی خارخسک بجوشانند؛ این جوشاندن تا زمانی ادامه یابد که حجم مایع به نصف مقدار اولیه کاهش یابد. سپس این جوشانده‌ی ولرمِ باقی‌مانده را با عسل گون مخلوط کرده و میل نمایند. این دارو باید هر روز به صورت تازه تهیه و مصرف شود. دوره‌ی مصرف آن دقیقاً یک هفته است و موجب دفع تمامی سنگریزه‌ها و حصاتِ کلیوی می‌گردد؛ حتی در مواردی که کلیه حاوی پانزده، بیست یا سی عدد سنگریزه باشد، تمامی آن‌ها با این دستورالعمل دفع خواهند شد.

مطلب پنجم: مصرف یک قاشق مرباخوری سیاه‌دانه در پایان وعده‌ی ناهار و شام [و در ماه مبارک رمضان در پایان وعده‌ی افطار و سحر] به همراه غذا یا مخلوط با عسل [نظیر عسل گون یا عسل سیاه‌دانه]؛ این تدبیر نیز موجب دفع شن‌ها و سنگ‌های کلیه و سنگ مثانه می‌گردد.

مطلب ششم: جوشانده‌ی هسته‌ی خرما؛ این دارو سنگ‌های اگزالاتی [سنگ‌های آهکی و گچی کلیه] را در کلیه و مثانه حل و دفع می‌نماید.

مطلب هفتم: آب ترب سیاه یا عصاره‌ی ترب سیاه؛ این ماده نیز حل‌کننده‌ی قوی سنگ‌های کلیه و مثانه به شمار می‌رود.

فردی مراجعه کرده و پرسیده است که آیا مبتلا به گرمازدگی است؟ پاسخ می‌دهم: بر اساس چه علائمی چنین ادعایی داری؟ چنان‌چه این سه نشانه‌ی اساسی وجود داشته باشد، گرمازدگی محرز است و در غیر این صورت، خیر.

علائم گرمازدگی عبارتند از:

اختلال در حفظ تعادل، اختلال در سطح هوشیاری، و اختلال در بازیابی اطلاعات از حافظه‌ی کوتاه‌مدت. وجود این سه علامت، نشان‌دهنده‌ی گرمازدگی فرد است.

درمان گرمازدگی

نخست: مصرف ماء بارد [آب خنک]

دوم: ماء فاتر [آب نیم‌گرم]؛ به این ترتیب که هر شش ساعت، یک لیوان آب خنک آشامیدنیِ سالم و یک لیوان آب جوشیده‌ی ولرم میل کند که در طول بیست و چهار ساعت مجموعاً بالغ بر هشت لیوان می‌شود.

داروی سوم:شربت آلبالو است که هم برطرف‌کننده‌ی تشنگی و عطش مفرط است، هم مانع چاقی شکمی می‌شود و در موضوع مباحثه‌ی ما، ضد گرمازدگی است.

داروی چهارم: شربت خاکشیر به همراه آلو [آلو بخارای خشک] است که باید با آب خنک تهیه شود. شربت دیگری نیز وجود دارد که مصرف آن منوط به دو شرط است: عدم سابقه‌ی سکته‌ی قلبی و عدم ابتلا به تپش قلب اضافی [تاکی‌کاردی]. با رعایت این دو شرط، مصرف شربت تهیه شده از آب‌لیموی ترش تازه، داروی بسیار مؤثری ضد گرمازدگی خواهد بود.