« فهرست دروس

درس خارج اصول استاد رضازاده

95/06/14

بسم الله الرحمن الرحیم

اخبار/ دلائل اخباريين/ شبهه حكميه تحريميه/ اصالت البرائة/ اصول عمليه

موضوع: اخبار/ دلائل اخباريين/ شبهه حكميه تحريميه/ اصالت البرائة/ اصول عمليه

بحث در ادله اخباريين بر لزوم احتياط در شبهه حكميه تحريميه بود كه ايشان به آيات و روايات و عقل استدلال كرده اند.

استدلال به آيات بيان شد و معلوم شد كه ادله ايشان مخدوش است و مثبت مدعايشان نيست.

دليل دوم اخباريين: روايات

اخباريين به اخبار زيادي تمسك مي كنند كه بعضي ادعاي تواتر كرده اند.

نسبت به دسته بندي اين روايات اختلاف وجود دارد.

تقسيم اول: مرحوم آخوند در كفايه[1] و محقق خويي[2] در مصباح مي فرمايند: اخباري كه اخباريين به آنها استدلال كرده اند، دو طائفه مي باشند:

الف: اخباري كه دلالت بر توقف در زمان شبهه واجب است، دارند؛

ب: اخباري كه دلالت بر وجوب احتياط دارند.

تقسيم دوم: آيت الله ميلاني[3] و منتقي الاصول[4] مي فرمايند: اخباري كه اخباريين به آنها استدلال كرده اند، سه طائفه مي باشند:

الف: اخباري كه دلالت بر توقف در زمان شبهه واجب است، دارند؛

ب: اخباري كه دلالت بر وجوب احتياط دارند؛

ج: اخبار تثليث.

تقسيم سوم: عنايه[5] مي گويد سه طائفه روايت داريم:

الف: اخباري كه دلالت بر توقف در زمان شبهه واجب است، دارند؛

ب: اخباري كه دلالت بر وجوب احتياط دارند؛

ج: اخباري كه دال بر اين است كه سخن بدون علم، منهي است.

تقسيم چهارم: مرحوم شيخ در رسائل[6] ، روايات را به چهار دسته تقسيم كرده اند:

الف: اخباري كه دلالت بر توقف در زمان شبهه واجب است، دارند؛

ب: اخباري كه دلالت بر وجوب احتياط دارند؛

ج: اخبار تثليث؛

د: اخباري كه دال بر اين است كه سخن بدون علم، منهي است.

تقسيم پنجم: نهاية الافكار[7] ، روايات را به پنج دسته تقسيم كرده اند:

الف: اخباري كه دلالت بر وجوب احتياط دارند؛

ب: اخباري كه دلالت بر توقف در زمان شبهه واجب است، دارند و توقف را بهتر از اقتحام در هلاكت مي دانند؛

ج: اخباري كه دلالت بر توقف در زمان شبهه واجب است، دارند و علت توقف را قسمتي از ورع مي دانند؛

د: اخباري كه دلالت بر توقف در زماني كه عالم نيستي دارند و فرموده اند حكم آن را به ائمه واگذار كن؛

هـ: رواياتي كه دلالت بر حرمت فتوا دادن بدون علم دارند.

تقسيم ششم: تبيان الاصول[8] روايات را به شش دسته تقسيم كرده اند:

الف: رواياتي كه دلالت بر فتوا دادن بدون علم حرام است، دارند؛

ب: رواياتي كه مي گويد در جايي كه علم نيست، به خداوند و پيامبر واگذار كند و اظهار نظر نكن؛

ج: رواياتي كه دال بر توقف در شبهات بدون ذکر علت دارند؛

د: رواياتي كه دال بر توقف در شبهات است و علت توقف هم بيان شده است؛

هـ: رواياتي كه دال بر احتياط در شبهات است؛

و: روايات تثليث.

اخباريين به روايات زيادي براي احتياط در شبهات حكميه تحريمه استدلال مي كنند كه علماء در دسته بندي آن اختلاف دارند.

صاحب كفايه دو طائفه ذكر كرده است و مي فرمايند: «و أما الأخبار فبما دل على وجوب التوقف عند الشبهة معللا في بعضها بأن الوقوف عند الشبهة خير من الاقتحام في المهلكة من الأخبار الكثيرة الدالة عليه مطابقة أو التزاما و بما دل على وجوب الاحتياط من الأخبار الواردة بألسنة مختلفة».[9]

مي فرمايند: رواياتي كه اخباريين براي اثبات مدعاي خويش، به آنها استدلال مي كنند دو دسته هستند:

الف: در زمان شبهه توقف واجب است كه در بعضي دليل توقف را اين ذكر كرده است: توقف در زمان شبهه بهتر از در هلاكت افتادن است و روايات زيادي دال بر توقف دارند كه بعضي التزاما و بعضي مطابقتا بر آن دلالت دارند.

در ادامه مي فرمايند: ب: اخباري كه دال بر احتياط هستند و مفاد آنها مختلف است.

 

التقرير العربي

و اما الدلیل الثانی للاخباری اعنی السنة:

و هی اخبار کثیرة ربما یدعی تواترها.

و قد اختلف کلمات الاکابر فی تقسیمها بما یلی:

1. کفایة[10] و مصباح[11] : طائفتان:

الف: ما دل علی وجوب التوقف عند الشبهة؛

ب: ما دل علی وجوب الاحتیاط.

2. جزوة[12] و منتقی[13] : طوائف ثلاثة:

الف: ما دل علی وجوب التوقف؛

ب: ما دل علی وجوب الاحتیاط؛

ج: اخبار التثلیث.

3. عنایة[14] : طوائف ثلاثة:

الف: ما دل علی وجوب التوقف؛

ب: ما دل علی وجوب الاحتیاط؛

ج: ما دل علی حرمة القول بغیر علم.

4. رسائل[15] : طوائف اربعة:

الف: ما دل علی التوقف؛

ب: ما دل علی الاحتباط؛

ج: ما دلی علی التثلیث؛

د: ما دل علی حرمة القول بغیر علم.

5. نهایة الافکار[16] : طوائف خمسة:

الف: ما دل علی الاحتیاط؛

ب: علی التوقف عند الشبهة معللا بالاقتحام فی المهلکة؛

ج: التوقف عند الشبهة من الورع؛

د: ما دل علی التوقف فیما لا یعلم و رد حکمه الیهم علیهم السلام؛

ح: ما دل علی حرمة الافتاء بغیر علم.

6. تبیان الاصول[17] : طوائف ستة:

الف: ما دل علی حرمة الافتاء بغیر علم؛

ب: ما دل علی وجوب الرد الی الله و رسوله؛

ج: علی التوقف عند الشبهة بلاتعلیل؛

د: ما دلی علی التوقف مع التعلیل؛

ح: ما دل علی الاحتیاط فی الشبهات؛

و: مادل علی تثلیث الامور.

اما الکفایة، نصه: «و أما الأخبار فبما دل على وجوب التوقف عند الشبهة معللا في بعضها بأن الوقوف عند الشبهة خير من الاقتحام في المهلكة من الأخبار الكثيرة الدالة عليه مطابقة أو التزاما و بما دل على وجوب الاحتياط من الأخبار الواردة بألسنة مختلفة».[18]


[3] جزوه استاد حضرت آیت الله رضا زاده، ص66.
[8] تبیان الاصول، مرحوم فاضل، ج1، ص228.
[12] جزوه استاد حضرت آیت الله رضا زاده، ص66.
[17] تبیان الاصول، مرحوم فاضل، ج1، ص228.
هوش مصنوعی
برای استفاده از کلیدهای میانبر، پس از انتخاب متن از کلیدهای زیر استفاده کنید
چنانچه بخشی از متن انتخاب نشود به صورت پیش فرض همه متن انتخاب می شود
هوش مصنوعی:
ترجمه: Alt+t
ترجمه نوع دوم: Alt+Ctrl+t
خلاصه سازی: Alt+s
خلاصه سازی نوع دوم: Alt+Ctrl+s
اعراب گذاری: Alt+d
---------------------
جستجو:
جستجو در همه دروس: Alt+a
پس از انتخاب متن می توانید از امکانات هوش مصنوعی، مانند
مترجم، خلاصه ساز و اعراب گذاری استفاده کنید
چنانچه بخشی از متن انتخاب نشود به صورت پیش فرض همه متن انتخاب می شود
logo