« فهرست دروس
درس اخلاق استاد سید کاظم مصطفوی

1404/11/08

بسم الله الرحمن الرحیم

برقراری ارتباط با امام عصر/راه‌های اصلاح و تربیت /تربیت

 

موضوع: تربیت/راه‌های اصلاح و تربیت /برقراری ارتباط با امام عصر

 

قال الله الکریم فی قرآنه العظیم: ﴿ وَالْعَصْرِ؛ إِنَّ الْإِنسَانَ لَفِي خُسْرٍ؛ إِلَّا الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ وَتَوَاصَوْا بِالْحَقِّ وَتَوَاصَوْا بِالصَّبْرِ﴾.[1]

قسم به عصر یعنی قسم به عصاره‌ی عالم هستی (وجود مقدس آقا امام زمان علیه السلام) انسان ابتداءا در حالت زیان و خسارت است؛ مگر کسانی که به خدا ایمان آورند و عمل صالح انجام دهند، آنان رستگارند و از خطر سقوط و خسارت عظمی در مصونیت اند.

از این آیه استفاده می‌شود انسانی که در خسر و زیان است، از انسانیت ساقط است. مقومات انسانیت ایمان و عمل صالح؛ یعنی معرفت و تربیت است، نه حیوانیت و ناطقیت.

وَ هَذَا شَهْرُ نَبِيِّكَ سَيِّدِ رُسُلِكَ شَعْبَانُ الَّذِي حَفَفْتَهُ مِنْكَ بِالرَّحْمَةِ وَ الرِّضْوَانِ الَّذِي كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ يَدْأَبُ فِي‌ صِيَامِهِ‌ وَ قِيَامِهِ‌ فِي لَيَالِيهِ وَ أَيَّامِهِ بُخُوعاً لَكَ فِي إِكْرَامِهِ وَ إِعْظَامِهِ إِلَى مَحَلِّ حِمَامِه‌.[2]

ماه شعبان که ماه رسول الله گفته می‌شود، پیامبر اعظم (ص) در این ماه کارش عبودیت بود. ما باید از این موقعیت استفاده کنیم و نماز شب بخوانیم.

نکاتی پیرامون نماز شب:

در حکایتی گفته می‌شود که علامه طباطبایی در نجف اشرف که مشرف شد، عمو یا پسر عمویش مرحوم آقا سید علی قاضی که تقریبا اسوه برای سلوک و عرفان بود، در اولین برخورد به علامه فرمود: پسر عمو بدون نماز شب از سلوک خبری نیست.

در باره‌ی نماز شب و مناسبت این ایام می‌توان گفت که در کتاب من لا یحضره الفقیه که جزء چهار کتاب معتبر مذهب اهل بیت (ع) است و سه کتاب دیگر کافی و تهذیب و استبصار اند. بعد از قرآن و نهج البلاغه و صحیفه سجادیه، این کتب چهار گانه قرار دارند. در جلد اول این کتاب از امام عسکری نامه‌ی به شیخ صدوق توسط بعضی از نواب آمده که در آن نکات زیادی است؛ از جمله فرموده: «أُوصِيك‌ ... بِتَقْوَى اللَّه‌ ... وَ حُسْنِ الْخُلُق‌ ... وَ عَلَيْكَ بِصَلَاةِ اللَّيْلِ، فَإِنَّ النَّبِيَّ- صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ- أَوْصَى عَلِيّاً عَلَيْهِ السَّلَامُ فَقَالَ: يَا عَلِيُّ عَلَيْكَ بِصَلَاةِ اللَّيْلِ (ثَلَاثَ مَرَّاتٍ) وَ مَنِ اسْتَخَفَّ بِصَلَاةِ اللَّيْلِ فَلَيْسَ مِنَّا، فَاعْمَلْ بِوَصِيَّتِي، وَ أْمُرْ جَمِيعَ شِيعَتِي حَتَّى يَعْمَلُوا عَلَيْهِ، وَ عَلَيْكَ بِالصَّبْرِ وَ انْتِظَارِ الْفَرَجِ فَإِنَّ النَّبِيَّ- صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ قَالَ: أَفْضَلُ أَعْمَالِ أُمَّتِي انْتِظَارُ الْفَرَجِ، وَ لَا يَزَالُ شِيعَتُنَا فِي حُزْنٍ حَتَّى يَظْهَرَ وَلَدِيَ الَّذِي بَشَّرَ بِهِ النَّبِيُّ- صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ- أَنَّهُ يَمْلَأُ الْأَرْضَ عَدْلًا وَ قِسْطاً، كَمَا مُلِئَتْ ظُلْماً وَ جَوْراً.»[3] اخلاق و دنیا و آخرت اگر می‌خواهی باید تقوا و حسن خلق داشته باشی و کسی که نماز شب را سبک بشمارد از پیروان ما نیست.

بهترین اعمال امت من انتظار فرج است.

سر راهت نشستم تا بیایی کف پایت به چشمانم بسایی

بست نشستگان کسانی اند که اهل نماز شب اند. در بعضی از مکاشفاتی که در نجف بین فقهای واصل گفته می‌شود، حصول تشرفات بعد از نماز شب و در حین آن بوده است. یکی از تشرفاتی که برای سید ابوالحسن به ثبت رسیده، در مسجد سهله بعد از نماز شب بوده است. مسجد سهله جایگاه و قدمگاه و محلل مرور آقا امام زمان است. حضرت تشریف آورده بود در حدی که سید ابوالحسن اصفهانی توصیه‌های حضرت را مستقیما می‌گرفت. امام علیه السلام سید ابوالحسن را توصیه به اخلاق می‌کرد.

شرایط اهل انتظار:

شرط اول این است که یک منتظر از لحاظ ظاهر و باطن خودش را آماده کند؛ به این صورت اعمالی که انجام می‌دهد برخواسته از قصد قربت باشد. قصد قربت خیلی مئونه نمی‌خواهد. قصد قربد یعنی این که در ذهن این باشد که این عمل فقط برای خدا باشد و به تعبیر دیگر انجام دستورات خدا باشد. چیز دیگری را در کنار قصد قربت وارد نکند و اگر چنین کند قصد قربت را صدمه می‌زند. مطلب دیگر نسبت به عملیات باطن این است که باطنش جذب ارباب باشد. غیر از خود مولی جذب دیگری و تعلق خاطر دیگری نباشد و دل فقط یک دلداده دارد. از دل جذب شود. جذب که صورت گیرد آن وقت مودت و محبت ارباب به عمق روح انسان اثر می‌کند.

عاشق نگشته‌ای که ببینی خدنگ دوست در مغز استخوان چقدر کار می‌کند

هر کسی که به مرحله معرفت و عشق برسد، تمام گرایش‌ها سبک می‌شود و قرار و آرامش حاصل می‌شود. بی قراری از هجران است.

این نظام ارباب دارد و اجازه نخواهد داد که از بین برود «وَ بِيُمْنِهِ رُزِقَ الْوَرَى وَ بِوُجُودِهِ ثَبَتَتِ الْأَرْضُ وَ السَّمَاء».[4]

امام خمینی می‌فرمود: این کشور متعلق به امام عصر (ع) است. اصل نظام به اسم اهل بیت (ع) است و نظامی که به اسم اهل بیت باشد آقا و ارباب دارد و آن را حفظ می‌کند. غصه برای اهل علم خنده دار است. غصه کسی دارد که معرفتش نقص فنی دارد. غصه دار آدمی است که مشکل داخلی دارد.

پس نکته‌ی اول قصد قربت شد. نکته‌ی دوم پاک کردن باطن از هر گونه آلودگی است که یک ذره کینه نسبت به کسی نداشته باشیم. بدبینی نداشته باشیم و سوء ظن نداشته باشیم. حسد نداشته باشیم که این امور باطن را خراب می‌کند. نکته‌ی سوم عشق است که اختیاری نیست و موهبتی است و مقدماتش در اختیار آدم است. عشق درک کردنی است.

قصد قربت که آمد، باطن پاک شد آنگاه معرفت و عشق می‌آید

بار دیگر از ملک پران شوم آنچه آن در وهم ناید آن شوم

رسد آدمی به جایی که به جز خدا نداند بنگر که تا چه حد است مقام آدمیت

ارتباط خود را با امام زمان برقرار کنیم؛ به این معنا که در روایات آمده «لَا تُنَالُ وَلَايَتُنَا إِلَّا بِالْوَرَع‌»[5] بدون ورع و پارسایی کسی به ولایت ما نمی‌رسد. ممکن است گفته شود که طبق این گفته، پاکی این باشد ما از لذائذ دنیا دست برداریم؛ نه ازدواج کنیم و نه خانه تشکیل دهیم و نه بچه داری داشته باشیم. جواب این است که تمام مسائل زندگی و لذات زندگی که برای انسان خلق شده است ﴿هُوَ الَّذِي خَلَقَ لَكُم مَّا فِي الأَرْضِ جَمِيعًا﴾[6] از آن استفاده کنید. آدمی که اهل معرفت شود از مواهب زندگی و نعمت‌های زندگی استفاده اش بهتر و مطلوب تر و لطیف تر از کسی است که معرفت ندارد. کسی که معرفت دارد لذتش از زندگی بهتر از کسانی است که معرفت ندارد. لذائذ زندگی و استفاده از موهبت زندگی محدودیتی ندارد بلکه کیفیت بهتری به خودش می‌گیرد.

چه کار کنیم تا به آقا دست رسی پیدا کنیم؟ امام عصر و نور خدا غیبت پذیر نیست بلکه چشم بصیرت می‌خواهد. کسانی که اهل بصیرت اند شرفیابی خدمت حضرت دارند و این افراد از فقهاء اند.

هر کسی به مادر خودش علاقه دارد و این علاقه یک امر طبیعی است. برای فرزند آن عطوفت و مهری که مادر دارد درک شدنی است و وصف شدنی نیست. مادر امام زمان سیده نرجس است و یک نذر صلوات یا خواندن سوری از قرآن داشته باشید مثلا یک حمد و صد تا توحید یا هزار صلوات به روح ایشان بفرستید. به ویژه این که عصر جمعه یک حمد و صد توحید هدیه به روح حضرت نرجس کنید و یک زیارت السلام علی الحق الجدید هم بخوانید. تصرف و ولایت و اشراف و اشراق غیر قابل وصف و ارتباط عاطفی نزدیک صورت می‌گیرد. چشم بصیرت پیدا می‌شود. آقا در بین پیروان خود حضور دارد و اگر ظهور ندارد چشم بصیرت می‌خواهد.

 


logo