نظر آخوند/ماده امر /الأوامر

موضوع: الأوامر/ماده امر /نظر آخوند

ماده أمر

ماده أمربعد از این که نظریه اشتراک معنوی أمر در طلب و غیر طلب که مرحوم نائینی و مرحوم اصفهانی هریک به طریق خاصی این جامع مفهومی و این معنای مشترک را تصویب و تقریب نموده بودند. مرحوم نائینی که معنی را بین طلب و دیگر معانی واقعه ذا اهمیت تبیین نمودند و مرحوم اصفهانی أمر را عبارت گرفتند از فعل ولی فعل از برای متعلق أمر واقع شدن. فعل که مصادیق آن اکل، شرب و نوم و.. همه این افعال مصادیق أمر هستند. أمر به معنای مفعولی و نقطه مقابل، أمر به معنای مصدری است. أمر به معنای اسم مفعولی بر افعال صادق است و أمر به معنای مصدری بر طلب صادق است.

هردونظر را مورد نقد قرار دادیم که اولاً مورد تبادر به ذهن نیست و ثانیاً أمر طلبی ودارای معنای حدوثی أمر ذات تعلق ودارای طرف و دارای مفاهیم نسبی هستند و مفاهیم نسبی، مفاهیم وابسته و تعلقی هستند و بدون طرف و مضاف الیه قابل تصور نیستند. اشکال دیگر این بودکه اختلاف در جمع و اشتقاق است که در پایان اگر این مباحث تنظیم شود معلوم می شود اشکالات تا چه حد منطقی است.

نظرات آخوند، آیات بروجردی و خویی( اعلی الله مقامهم)

آخوند: موضوع له أمر دومعنی است: 1. طلب: همان معنایی که قابل اشتقاق و صیغه های مختلف از آن منشأ می شود. 2. معنای جمودی: عبارت است از شیء. پس دعای ایشان دو جهت دارد: 1.به چالش کشیدن انظار دیگران2. اثبات ادعای خودش.

در جهت اول می فرماید درست است که مفاد أمر طلب است فی الجمله اما معنای جمودی أمر غرض نیست. کسانی که گفته اند یکی از معانی جمودی أمر غرض است مثلب زده اند به «جاء زیدًلامرکذا» این جا أمر به معنای عرفی استعمال شده است که مستعمل فیه اش مفهوم غرض است پس معلوم می شود یکی از معانی أمر، غرض است.

فلمّا جاء امرنا . گفتند امر دراینجا به معنای فعل عجیب ماست. قوم سرکش در مقابل لوت وارشادات لوت موضع مخالف را گرفته بودند کار را به جایی رساندند که مبلغ آیین حضرت ابراهیم علیه السلام بود ولی تبلیغات تاثیری نگذاشت و حتاکی را به جایی رساندند وحضرت را تهدید کردند که اگر دست از تبلیغات خود بر نداری تورا تبعید می کنیم در این مقام باران یسیاری سختی از سنجیل منظور و شهرهای آن هارا زیر ورو کرد که بسیار وحشتناک بود. ازاین حوادث و این مجازات تعبیر به أمر شده است. پس امر در این جا به معنای فعل عجیب است و این جا امر در مصداق غرض استعمال شده است شما مصداق را با مفهوم اشتباه کردید.

آخوند می گویند معنای جمودی فقط شیء است. و امر در مصادیق شیء استفاده شده است.

اشکال بر آخوند

نظراخوند درست نیست چون در مقام استعمال وقتی أمر به معنای شیء است که ما بتوانیم در تمام مواردی که به شی استعمال می شود امر به معنای جمودی راهم حسن استعمالش را تمام کنید چون مواردی هست که شی حسن استعمال دارد ولی شی ندارد. پس معلوم مس شود یکی نیست

آیت الله بروجردی:

به معنای فعل است

خویی:

معنای امر طلب نیست. همه وفاق داشتند که به معنای طلب است ولی آقای خویی می گویند معنای امر اعتبار و ابراز است . اعتبار و ابراز برای مواردی مثل نکاح است که باید توسعه بدهیم به باب معنای امر.