درس خارج فقه آیت الله مکارم
چکیده درس
94/10/19
بسم الله الرحمن الرحیم
مسأله 15 از مسائل باب مضاربه (وظايف عامل در مضاربه در ضمن چهار فرع)
موضوع: مسأله
15 از مسائل باب مضاربه (وظایف عامل در مضاربه در ضمن چهار فرع)
فرع اوّل: عامل باید بعد از عقد، به وظائف معمول، عمل کند؛ مانند ارئه جنس، گرفتن وجه و نگهداری از آن.
فرع دوّم:استخدام افرادی برای دلّالی، حمل و عرضه کالاها توسط عامل و پرداخت أجرت آنها از اصل مال.
فرع سوّم:عامل می تواند در صورت مباشرت به اموری، برای خودش اگر قصد تبرّع ندارد، اخذ أجرت نماید.
استاد: برای مباشرت عامل در عمل سه حالت متصور است: الف: عامل عمل اجیر را به قصد تبرع انجام دهد. ب: عامل آن را به عنوان وظیفه انجام دهد. ج: (محلّ بحث) عامل آن را برای دریافت اجرت انجام دهد.
اقوال علماء:این مسأله در میان علماء محل خلاف شدید است و بسیاری چون صاحب مسالک و کفایه قائل به منع شده اند.
دلیل قائلین به عدم جواز: عمل حر در هر جایی احترام دارد ولی در اینجا تخصیص خورده و محترم نیست زیرا خلاف عرف و عادت است.
نظر استاد:حق با قول مشهور است
أدلّه استاد: اول: این مسأله در عرف غالبا مورد رضایت مالک نیست زیرا راهی برای سوء استفاده می باشد. دوم: استنباط اجماع از امامیه و عامه از کلمات صاحب مفتاح الکرامة سوم: اگر عامل به کارهای اجیر مشغول شود فرصت کافی برای انجام کارهایی که عامل باید انجام دهد را ندارد.
فرع چهارم:اگر عامل کاری که به شکل متعارف باید خودش انجام دهد را بر دوش دیگری بیندازد، باید از سهم خودش أجرت او را پرداخت کند.
دلیل: و هو من باب قضایا قیاساتها معها
فرع اوّل: عامل باید بعد از عقد، به وظائف معمول، عمل کند؛ مانند ارئه جنس، گرفتن وجه و نگهداری از آن.
فرع دوّم:استخدام افرادی برای دلّالی، حمل و عرضه کالاها توسط عامل و پرداخت أجرت آنها از اصل مال.
فرع سوّم:عامل می تواند در صورت مباشرت به اموری، برای خودش اگر قصد تبرّع ندارد، اخذ أجرت نماید.
استاد: برای مباشرت عامل در عمل سه حالت متصور است: الف: عامل عمل اجیر را به قصد تبرع انجام دهد. ب: عامل آن را به عنوان وظیفه انجام دهد. ج: (محلّ بحث) عامل آن را برای دریافت اجرت انجام دهد.
اقوال علماء:این مسأله در میان علماء محل خلاف شدید است و بسیاری چون صاحب مسالک و کفایه قائل به منع شده اند.
دلیل قائلین به عدم جواز: عمل حر در هر جایی احترام دارد ولی در اینجا تخصیص خورده و محترم نیست زیرا خلاف عرف و عادت است.
نظر استاد:حق با قول مشهور است
أدلّه استاد: اول: این مسأله در عرف غالبا مورد رضایت مالک نیست زیرا راهی برای سوء استفاده می باشد. دوم: استنباط اجماع از امامیه و عامه از کلمات صاحب مفتاح الکرامة سوم: اگر عامل به کارهای اجیر مشغول شود فرصت کافی برای انجام کارهایی که عامل باید انجام دهد را ندارد.
فرع چهارم:اگر عامل کاری که به شکل متعارف باید خودش انجام دهد را بر دوش دیگری بیندازد، باید از سهم خودش أجرت او را پرداخت کند.
دلیل: و هو من باب قضایا قیاساتها معها
