علّت انتفاء قصد ملاک این است که شرط صحّت عبادت در صورت قصد ملاک، حُسن فاعلی عبادت است (شرط صحّت عبادت، قصد قربت است و قصد قربت، در صورتی با قصد ملاک تحقّق پیدا می‌کند که اوّلاً: عبادت، حُسن فعلی داشته باشد. یعنی ذاتاً محبوب و حَسن باشد تا صلاحیّت مقرّبیت داشته باشد. ثانیاً: عبادت، حُسن فاعلی داشته باشد. یعنی ایجاد عبادت به واسطه‌ی فاعل، حَسن باشد و فاعل با ایجاد عبادت، مرتکب قبیح نشود) و حُسن فاعلی عبادت، در عبادت بنابر قول به امکان منتفی است (عبادت بنابر قول به امکان، حُسن فاعلی ندارد چون بنابر قول به امکان، صلوة و غصب به خاطر امتزاج با یکدیگر در خارج، به ایجاد واحد موجود می‌شوند یعنی مکلّف با ایجاد صلوة در دار غصبی، صلوة و غصب را ایجاد می‌کند نه اینکه صلوة به تنهایی را ایجاد کرده باشد. بنابراین، مکلّف در ایجاد صلوة، مرتکب قبیح شده است). پس شرط صحّت عبادت در صورت قصد ملاک، در عبادت بنابر قول به امکان منتفی است. به بیان دیگر، قصد ملاکی که محقِّق قصد قربت است، در ما نحن فیه نیست و قصد ملاکی که در ما نحن فیه است، محقِّق قصد قربت نیست.

نتیجه: شرط صحّت عبادت، در عبادت بنابر قول به امکان منتفی است.

خلاصه‌ی اشکال محقّق نائینی:

قصد قربت قصد امر اوّلی یا قصد امر ترتّبی یا قصد ملاک امر.

عبادت بنابر قول به امکان فاقد قصد قربت.