موضوع: احکام قطع23/مراتب حکم در نگاه آخوند ره 5 /

○ نهایه الدرایه ج۳ص۲۵س۹

- احکام قطع۲۳/ مراتب حکم در نگاه آخوند ره۵

۱. مرتبه دوم از مراتب چهارگانه حکم در منظر مرحوم آخوند ره عبارت از " انشاء " است.

۲. حقیقت انشاء عبارت از " ایجاد معنا به واسطه لفظ به نحو ایجاد لفظی " خواهد بود.

۳. مقصود از وساطت لفظ در ایجاد معنا، " وساطت در عروض " است نه " وساطت در ثبوت ".

۴. در فرض صدور انشاء، وجود واحدی در خارج تحقق خواهد یافت که بالذات و به طور حقیقی منسوب به لفظ بوده و بالعرض و به طور مجازی منسوب به معنا خواهد بود.

۵. اسنادِ آن وجود واحد، هم به لفظ و هم به معنا به طور حقیقی و بالذات معقول نیست.

۶. وجودِ حقیقیِ معنا به طور جداگانه و منفصل از لفظ ولی به واسطه‌ی ابزار بودن و آلی بودنِ لفظ غیر معقول خواهد بود.

۷. در تعریف انشاء در کلام اصولیون گفته شده است که " الانشاء قول قُصِدَ به ثبوتُ المعنی فی نفس الامر " .

۸. تعریف مزبور باید بر آنچه که در حقیقت انشاء بیان شد، تنزیل گردد.

۹. از تقییدِ ثبوت معنا به " نفس الامر " ممکن است توهّم شود که وجود لفظ واسطه در ثبوت برای معناست نه واسطه در عروض.

۱۰. با توجّه به آنکه لفظ واسطه در عروض است و وجود لفظ در خارج، وجود بالعرض برای معنا خواهد بود، مقصود از تقیید مزبور آن است که به واسطه‌ی علقه وضعیه، وجود لفظ ؛ وجودِ تنزیلیِ معنا در تمامیِ نشآت خواهد بود. گویا معنا در مرتبه‌ی ذات لفظ ثابت است به گونه‌ای که در هیچ مرحله‌ای از مراحلِ وجود از آن منفکّ نیست و با وجودِ آن موجود خواهد بود.