1405/02/09
بسم الله الرحمن الرحیم
حجیّت و عدم حجیّت خبر واحد «1»/طرق موصله /مقصد ششم: حجج و امارات
موضوع: مقصد ششم: حجج و امارات/طرق موصله /حجیّت و عدم حجیّت خبر واحد «1»
فصل پنجم: حجیّت و عدم حجیّت خبر واحد
مهمترین و وسیعترین طریق به اقوال، افعال و تقاریر شارع مقدّس، احادیث و روایات هستند. این بحث از مباحث قدیمی علم اصول بوده و همواره در کنار بحث از کتاب، اجماع و سایر طرق، به عنوان یکی از مهمترین مباحث علم اصول مطرح شده است.
از زمان شیخ انصاری؟ره؟ که مباحث حجج و امارات بر اساس تقسیم حالات مکلّف یعنی قطع، ظنّ و شکّ بیان شدند، بحث از خبر واحد و بررسی اعتبار طریقیّت آن به عنوان یکی از ظنون خاصّهای که دلیل خاصّ بر اعتبار آن وجود دارد مطرح گردید و این رویّه در میان شاگردان ایشان و بسیاری از معاصرین نیز ادامه یافته است لذا مصنّف نیز در ما نحن فیه بحث از حجیّت و عدم حجیّت خبر واحد را با همین رویکرد و به عنوان ظنّی از ظنون خاصّه مورد بحث و بررسی قرار میدهند.
قبل از ورود در اصل بحث، برای روشن شدن محلّ بحث و نزاع توجّه به سه نکته لازم است.
یکی این که محلّ نزاع در بحث از حجیّت خبر واحد، خصوص خبر واحدی است که مفید ظنّ باشد، اما خبر واحدی که در صورت احتفاف به قرائن داخلیّه یا خارجیّه مفید علم بوده و یا اساساً مفید ظنّ نیز نباشد از محلّ نزاع خارج است، زیرا حجیّت قطع ذاتی بوده و نیازی به اثبات ندارد و عدم حجیّت شکّ و وهم نیز واضح بوده و جایی برای بحث و نزاع باقی نمیماند.