لزوم برنامه‌ریزی برای ورود در کارها/عاقبت اندیشی در کارها /اخلاق ولایی_ فردی

موضوع: اخلاق ولایی_ فردی/عاقبت اندیشی در کارها /لزوم برنامه‌ریزی برای ورود در کارها

1- عاقبت ‌اندیشی در کارها

حدیث امروز در کافی مرحوم کلینی است. متن حدیث این است: عنه، عن هارون بن مسلم، عن مسعدة بن صدقة، عن أبي‌عبدالله عليه‌السلام قال: «إِنَّ رَجُلاً أَتَى اَلنَّبِيَّ صَلَّى اَللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ فَقَالَ لَهُ يَا رَسُولَ اَللَّهِ أَوْصِنِي فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اَللَّهِ صَلَّى اَللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ فَهَلْ أَنْتَ مُسْتَوْصٍ إِنْ أَنَا أَوْصَيْتُكَ حَتَّى قَالَ لَهُ ذَلِكَ ثَلاَثاً وَ فِي كُلِّهَا يَقُولُ لَهُ اَلرَّجُلُ نَعَمْ يَا رَسُولَ اَللَّهِ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اَللَّهِ صَلَّى اَللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ فَإِنِّي أُوصِيكَ إِذَا أَنْتَ هَمَمْتَ بِأَمْرٍ فَتَدَبَّرْ عَاقِبَتَهُ فَإِنْ يَكُ رُشْداً فَامْضِهِ وَ إِنْ يَكُ غَيّاً فَانْتَهِ عَنْهُ».[1]

1.1- عاقبت هر کاری، خارج از دو حال نیست: رشد یا غی

نقل سفارشی از رسول اکرم اسلام است که ان‌شاء‌الله توصیه ایشان را در زندگی‌مان پیاده کنیم. سه بار فرمودند: اگر من سفارشی کنم، انجام می‌دهی؟ در همه اینها گفت: بله. سفارش این است - چقدر دستور زیبایی است! - دستوری کلی. حضرت فرمودند: هر موقع تصمیم گرفتی و همت کردی کاری انجام دهی - هر کاری؛ درس، مطالعه، مباحثه، تألیف و نوشتن - قبل از ورود، ببین می‌توانی از آن خارج شوی یا نه؟ هر ورودی، خروجی دارد؛ عاقبتی دارد. هر آغازی، انجامی دارد. انسان نمی‌تواند به هر کاری وارد شود. آیا کار که آغاز می‌کنی، انجامش را در نظر گرفته‌ای؟ عاقبت کارت را تدبیر کن و بیندیش. و عاقبت کار هم از این دو حال، خارج نیست؛ قضیه منفصله حقیقیه، دائر مدار بین رشد و غیّ است. اگر دیدی پایانش رشد و کمال و معرفت تو و انسانیت تو در آن است، این کار را انجام بده، ولی اگر خدای نخواسته نتیجه‌ای ندارد، سودی ندارد و نادرست است، آن را ترک کن و به سراغش نرو.

1.2- لزوم برنامه‌ریزی برای ورود در کارها

پس ما موظفیم طبق سفارش حضرت، در کارهای‌مان اندیشه کنیم. ببینیم آیا ما می‌توانیم به هر کاری وارد شویم؟ مجازیم در هر کاری وارد شویم؟ قطعا هر کاری را دل‌مان خواست، نمی‌توانیم انجام دهیم. باید کارها بر اساس عاقبت‌سنجی باشد؛ برای همین، دعای بزرگان این است که عاقبت‌به‌خیر بشوید؛ عاقبت‌به‌خیر بشوید، یعنی کارهایی که وارد می‌شوید، برای کمال‌تان باشد. توصیه می‌کنم؛ خودم را هم توصیه می کنم ان‌شاء‌الله در این توصیه، همه با هم شریک باشیم. ان‌شاءالله برنامه‌ریزی‌مان، با تدبیر باشد. ورودها، با دقت باشد که ان‌شاءالله عاقبت کارمان، به خیر باشد و ان‌شاءالله و هزاران ان‌شاءالله در محضر اولیای الهی، شرمنده نباشیم و بتوانیم آنچه ان‌شاءالله وظیفه‌مان است، انجام دهیم. رزقنا الله ایانا و ایاکم.