لزوم اقتدار و پیروی از سیره‌ی پیامبر و معصومین (علیهم‌السلام)/سیره‌ی پیامبر و معصومین (علیهم‌السلام) /اخلاق ولایی_ فردی

موضوع: اخلاق ولایی_ فردی/سیره‌ی پیامبر و معصومین (علیهم‌السلام) /لزوم اقتدار و پیروی از سیره‌ی پیامبر و معصومین (علیهم‌السلام)

1- لزوم اقتدای انسان به سیره‌ی پیامبر و معصومین (علیهم‌السلام)

قال النبی (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله): «إِنَّ رَبِّي أَمَرَنِي أَنْ يَكُونَ نُطْقِي ذِكْراً وَ صَمْتِي فِكْراً وَ نَظَرِي عِبْرَةً»؛[1] پروردگارم به من امر فرموده كه سخنم ذكر و سكوتم فكر و نگاه كردنم از روى عبرت باشد ما هم باید متذکر به ذکر الهی باشیم. ﴿لَقَدْ كانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ﴾؛[2] اسوه‌ی حسنه بودن اقتضا می‌کند که همه‌ی اعمال و رفتار ایشان برای ما حجت باشد. ما سنت را فعل و قول و تقریر معصوم می‌دانیم. سنت معصوم (علیه‌السلام) برای ما حجت است و باید اقتدا داشته باشیم.

روایات مشابه دیگر در مورد سیره‌ی معصومین (علیهم‌السلام)

حدیث قبلی با عناوین دیگر هم ذکر شده است. از امیرالمؤمنین (علیه‌السلام) نقل شده است که: «إِنَّ اَلْمُؤْمِنَ إِذَا نَظَرَ اِعْتَبَرَ وَ إِذَا سَكَتَ تَفَكَّرَ وَ إِذَا تَكَلَّمَ ذَكَرَ»؛[3] یا در عنوان دیگر چنین فرمودند: «اَلعاقِلُ إذا سَكَتَ فَكَرَ، وَإذا نَطَقَ ذَكَرَ، وَإذا نَظَرَ اِعْتَبـرَ».[4] رابطه‌ی عالم و عاقل عموم و خصوص مطلق است. هر عاقلی عالم هست ولی هر عالمی عاقل نیست.

1.0.1- احتمال‌های در معنای دو روایت مذکور

در این دو روایت، چند احتمال هست:

1) این احتمال و برداشت، شایع و برازنده است که انسان باید در تمام حالاتش متوجه حضرت حق باشد. ما هم همین احتمال را درست می‌دانیم. ذکر و نطقش برای خدا باشد. درس، تدریس و تکلمش برای خدا باشد.

2) انسانی که ناطق است وقتی ناطق است حرف خدا را بزند. در کلماتش ذکر الهی باشد.

3) ذاکر به اذکار اصطلاحیه هم باشد. «سبحان الله» و «استغفر الله» بگوید.

عرض ما این است که «الجمع مهما امکن اولی من الطرح». نیت ذکر باشد، در سخنش هم یاد خدا باشد و خوشا به حال کسی که هر از چند گاهی یک ذکر را در زندگی‌اش نهادینه کند. هر ذکری که با ظرفیت وجودی و به استعداد حالاتتان و اوصاف روزگارتان سازگاری است، بگویید.

ان‌شاء‌الله مورد خطاب ﴿يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اذْكُرُوا اللَّهَ ذِكْراً كَثِيراً﴾[5] هستیم؛ ان‌شاء‌الله مصداق این آیه را هم باشیم. مرتبه‌ی نازلی از رسول مکرم (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله) و نیز مرتبه‌ای از قرآن خواهیم بود.