بررسی فواید کرفس در روایات/فواید کرفس /طب اسلامی

موضوع: طب اسلامی /فواید کرفس /بررسی فواید کرفس در روایات

این متن توسط هوش مصنوعی پیاده‌سازی و سپس توسط انسان برای مستندسازی و تطبیق با فایل صوتی استاد، بازبینی و تأیید شده است.

مبانی طب‌المعصومین (علیهم‌السلام): خواص و تدابیر کرفس

مقدمه و منابع بحث

مبانی در طب‌المعصومین (علیهم‌السلام) بر اساس کتاب «جامع احادیث الشیعه» است.«باب ما ورد فی فوائد الکرفس و انّه بقلة الانبیاء (علیهم‌السلام)»؛ [1] روایاتی که در باب فواید خوردن سبزی کرفس و ساقه کرفس وارد شده است و اینکه سبزی کرفس، سبزی ۱۲۴ هزار نبی (علیهم‌الصلاة و السلام) بوده است. روایات این باب را قرائت می‌نمایم و سپس دوازده قاعده را خدمتتان عرض خواهم کرد.

پرسش

آنچه مراد معصوم (علیهم‌السلام) بوده و آمده است، همه یک نوع کرفس است؟

پاسخ :مقصود همان سبزی کرفس است.

یک کرفس دیگر نیز داریم که آن مورد دیگری است؛ یک کرفس کوهی است. ما فعلاً در خصوص همین کرفس خوراکی زراعی صحبت می‌کنیم.

روایت اول

درکتاب «کافی» و«عدة من اصحابنا عن المحاسن»، امده است.

«احمد بن ابی‌عبدالله عن محمد بن عیسی او غیره عن قتیبه بن مهران عن حماد بن زکریا عن ابی‌عبدالله (علیه‌السلام) قال رسول‌الله (صلی‌الله علیه و آله و سلم): علیکم بالکرفس».[2] [3] [4]

این دو واژه در کنار هم، نوزده مرتبه در سیاق احادیث آمده است؛ موارد آن را ملاحظه فرمایید.

«فانّه طعام الیاس»[5] ؛ این خوراک الیاس نبی بوده است.

«و الیسع»؛ و خوراک حضرت یسع بوده است از انبیاء.

«و یوشع بن نون»؛ و خوراک حضرت یوشع بن نون بوده است.

روایت دوم

از کتاب «مکارم‌الاخلاق»،

«عن الحسین بن علی (علیهم‌الصلاة و السلام) قال النبی (صلی‌الله علیه و آله و سلم) لِعلی (علیه‌الصلاة و السلام) فی اشیاء...»؛ [6] در رابطه با چیزهایی پیامبر اکرم (صلی‌الله علیه و آله و سلم) به امام علی (علیه‌السلام) سفارش ویژه نمودند. حال از جمله آن اشیاء، سفارش به خوردن سبزی کرفس نمودند.

«انّه دواء و دباغ»؛ این دو واژه کنار هم هشت بار در سیاق «جامع احادیث» (نور سه و نیم) آمده است؛ موارد مختلف آن را ملاحظه کنید.

«کان طعام الیاس و یوشع بن نون»؛[7] در «بحارالانوار» نیز همین روایتی که قرائت شد، آمده است .

روایت سوم

از«جامع احادیث الشیعه» و«المحاسن» امده است.

«البرقی عن بعض اصحابنا عن البجلی رفعه قال حدّثنا الشعیری عن اسماعیل ابن مسلم عن ابی‌عبدالله (علیه‌السلام) قال رسول‌الله (صلی‌الله علیه و آله و سلم): الکرفس بقلة الانبیاء»؛ [8] [9] [10] [11] سبزی ۱۲۴ هزار نبی، سبزی کرفس بوده است. غذایشان را با این سبزی میل می‌نمودند.

این روایت در «مستدرک‌الوسائل» و همچنین «طب‌النبی» نیز مثل همین روایتی که خواندم، آمده است.

روایت چهارم

در «جامع احادیث الشیعه» واز «مکارم‌الاخلاق» و «مستدرک‌الوسائل» امده است :

«و قال رسول‌الله (صلی‌الله علیه و آله و سلم): الکرفس بقلة الانبیاء»؛ [12] [13] [14] سبزی کرفس، خوردنِ سبزیِ انبیاء است؛ ۱۲۴ هزار نبی.

«و ذکر ان طعام الخضر و الیاس»؛ و ذکر شده است که خوراک حضرت خضر نبی (علیه‌السلام) و الیاس نبی (علیه‌السلام) - که هر دو زنده هستند - «الکرفس و الکمأة»؛ سبزی کرفس و قارچ است.

تحقیق در معنای «کمأة» و «شحمة الارض»

«کمأة» (با کاف و میم و همزه و تاء)؛ «شحمة الارض»؛ در هیچ کتاب و هیچ تفسیری بدین‌گونه نیست. به عرایض بنده دقت کنید که چه می‌گویند؟ «شحمة الارض» یعنی قارچ زمینی؛ گلخانه‌ای نیست، قارچ سمی نیست. یک قارچ زمینی اسمش هست «پیِ زمین» (شحمة الارض).

حال این زمین دو گونه است:

یک بار قارچ خوراکیِ زمینِ دنیا هست؛ این را می‌گوییم «الکمأة».

یک بار دیگر قارچِ خوراکی زمینِ بهشت است؛ این را می‌گوییم «المنّ».

به عرایض بنده دقت نمی‌کنید که چه می‌گویم؛ پس می‌گوییم «بالمنّ و السلوی». قارچ خوراکی زمین بهشت، این «منّ» است. ما اکنون در دنیاییم و زندگی در طبیعت داریم؛ می‌خواهیم حالا قارچ خوراکی زمین دنیا را [بشناسیم]، این می‌شود «کمأة». هر دو نوع، قارچ خوراکی هستند اما از دو سرزمین.

به یک قارچ خوراکی که قارچ زمینی است، به این می‌گویند «شحمة الارض». «شحمة الارض» اسم جنس است؛ یک نوعش این است، یک نوعش آن است. ، این‌گونه درست است.

«ان الطعام الخضر و الیاس، الکرفس و الکمأة». لغوی حجت نیست که بگوید «الکمأة» مساوی است با «شحمة الارض»؛ نه، همه این‌ها مساوی‌نیست این اسم جنس «شحمة الارض» (قارچ زمینی خوراکی) است. این قارچ زمینی خوراکی از کدام سرزمین است؟ کدام زمین؟ زمین دنیایی است یا زمین آخرتی؟ زمین دنیایی‌اش را می‌گوییم «کمأة»، زمین بهشتی‌اش را می‌گوییم چه؟ «المنّ».

«از منّ است»؛ یعنی مال زمین بهشت است. چون بهشت مخلوق خداست، همین زمین هم می‌توانیم بگوییم مخلوق خداست؛ یعنی مخلوق تا مخلوق داریم. مثل اینکه در همین دنیا هستیم، از زمین زراعیِ دیم در هوای باز است، که می‌گوید قارچِ «قرقره» که رگبار می‌آید، رگبار باران در مازندران، «شحمة» یک قارچ خوراکی بدون پایه است که می‌گوییم «دنبلان»؛ ایرانی‌ها این‌گونه می‌گوییم. یا قارچی با پایه که دیگر این‌ها را درست می‌کنند در گلخانه‌ها و این‌ها. همه‌اش قارچ خوراکی است، ولی قارچ خوراکی تا قارچ خوراکی داریم. این را هم یک کم توضیح دادم.

افغانستانی‌ها می‌گویند « پای قلمبه».

«قرنبه»؛ این از باران و رعد و برق و «قرقره»؛ این سبزواری‌ها و ترمذی‌ها و داورزنی‌ها، این‌ها می‌گویند «قرقره».

خواص درمانی کرفس در روایات

روایت پنجم

از «مستدرک‌الوسائل» شیعه نوری،

«الشهید فی الدروس»؛ شهید در کتاب «دروس» فرموده است:

«روی انّه»؛ یعنی کرفس. این سبزی کرفس را نوش جان کنید.

۱. «یورث الحفظ»؛ حافظه‌تان پابرجا می‌ماند، قوت حافظه‌تان را از دست نمی‌دهید.

۲. «و یزکی القلب»؛ قلبتان را تزکیه می‌کند، یعنی پاکسازی می‌کند. عروق کرونر قلب را از رسوب؛ رسوب سدیم، رسوب کافئین، رسوب تری‌گلیسیرید خون پاکسازی می‌کند.

چون غالباً این سه چیز است که باعث انسداد عروق کرونر قلب می‌شود؛ یعنی سه تا رگ اصلی خون‌رسان شریانی (سرخرگی) به عضله قلب، غالباً به این سه چیز بسته می‌شود: سدیم، کافئین، تری‌گلیسیرید خون.

حال این کرفس چه کار می‌کند؟ «و یزکی القلب».

۳. «و ینفی الجنون»؛ نمی‌گذارد شخص دچار جنون بشود، دیوانگی در هر سنی باشد. حال جنون هفتاد نوع است؛ یک بار جنون جوانی است (بحث‌های اسکیزوفرنی، شیزوفرنی)، یک بار بحث جنون مانیا است یا حمله به دیگران یا...

۴. «و الجذام»؛ نمی‌گذارد بیماری خوره بگیرید و کمک به درمان بیماری خوره (جذام، مایکوباکتریوم جذام) هست.

۵. «و البرص»؛ نمی‌گذارد و کمک به درمان بیماری پوستیِ «برص» (ویتیلیگو، پیسی) می‌کند.

پس سیاه‌دانه و کرفس با غذا می‌خورد، هر هشت ساعت هم روغن سیاه‌دانه می‌مالد، بعد از دو ساعت با آب تازه کرفس شستشو می‌دهد. این هم درمان پیسی .

عوامل تقویت عقل و حافظه

روایت ششم

«طب‌النبی» (صلی‌الله علیه و آله و سلم):

«و قال رسول‌الله (صلی‌الله علیه و آله و سلم): علیکم بالکرفس، فان کان» (بعضی نسخه‌ها دارد «لو کان»)شیء یزید فی العقل فهو هو»[15] ؛ پس اگر چیزی باشد که عقل انسان را زیاد کند، پس آن چیز همین کرفس است.

دستور العمل برای ازدیاد عقل فعال کاربردی.

برای ازدیاد عقل فعال کاربردی، به نوع عقل عملی، به هر دو تیپش (عقل معاش و عقل معاد).

«و الحمدلله علی جمیع نعمه و منّ فضله»؛ یکی از نعمت‌های خوب خدا که بر ما منت گذاشته چیست؟ مجالست با خوبان است. خوبِ خوبان کیست؟ معصوم (علیه‌السلام).

۱. «مجالسة الابرار»؛ مجالست با ابرار خیلی فواید دارد، یکی‌ «یزداد العقل»؛دیگری این است که عقل انسان زیاد می‌شود.

خوراکی‌ها.

۲. خوردن کدو است؛ که از میوه‌های جالیزی است، مخصوصاً کسی که سنش پنجاه سال به بالاباشد، باید در جیره غذایی‌اش بیشتر کدو باشد. آیا کدو مسمایی یا کدو حلوایی؟ کدو مسمایی‌اش را می‌تواند خام با پوست بخورد یا بخارپز با پوست بخورد. کدو حلوایی‌اش را می‌تواند خام بخورد، می‌تواند خورش کدو حلوایی با رب انار درست کند بخورد. خیلی فواید دارد؛ یکی‌ ضد سرطان پروستات است، دیگری چهار تا آنزیم‌های کبدی پایین می‌آید ، دیگری بیلی‌روبین خون پایین می‌آید ، دیگری کلسترول و تری‌گلیسیرید خون پایین می‌آید ، یکی دیگر هم «و یقوی العقل، یزداد العقل»؛ عقل فعال کاربردی عملکردش زیاد می‌شود. این هم شماره دو، خوراکی‌ها.

۳. سومین مورد که عقل را زیاد می‌کند؟ کرفس تازه و ساقه کرفس. خیلی فواید دارد؛ قند راپایین می‌آورد (دیابت نوع دو راپایین می‌آورد)، فشارخون راپایین می‌آورد (مخصوصاً به نوع تصلب شرایین)، چربی‌های مضر خون (کلسترول LDL) را پایین می‌آورد. خودِ بازکنندگی عروق کرونر قلب می‌کند، انسداد عروق کرونر قلب را باز می‌کند. الان عقل فعال کاربردی را زیاد می‌کند.

۴. چهارمین مورد برگ سداب است.

چه چیزهایی عقل انسان را زیاد می‌کند؟ یکی‌اش «مجالسة الابرار» است؛ همنشین شدن، هم‌مجلس شدن با چهارده معصوم، حرف حساب گوش دادن، به حرف حساب هم به درستی عمل کردن؛ یعنی درک و تبعیت چهارده معصوم باشد. «انّ الابرارلفی نعیم».

«قال الصادق (علیه‌السلام): والله نحن...»

دومی چه بود؟ خوردن کدو بود، توضیح دادم.

سومی چه بود؟ خوردن کرفس بود، توضیح دادم.

چهارمی سداب است. روایت داریم‌ها؛ «برگ سداب» (سین، دال، الف، ب). برگ سداب «یزداد العقل»؛ روایت دارد.

این سداب سمی است، چه‌گونه باید مصرف کنیم؟ پادزهر دارد. پودر برگ سداب در کپسول‌های ۵۰۰ میلی‌گرمی؛ شب قبل از خواب یک کپسول را با کمی آب قورت می‌دهد که در معده باز شود.

«من اکل السداب و نام علیه، نام امنا الداء و الدبیلة ذات الجنب »؛ [16] هم ضد بیماری ام‌اس (مالتیپل اسکلروز) است، یعنی ضد تصلب متعدد شرایین مغز؛ ضد توده‌ها، غده‌های بدخیم سرطانی است؛ ضد درد پهلو (یعنی ضد بیماری پلوریت) است. چهار، یک روایت دیگر برای دوستانتان خواندم: «یزداد العقل»؛ عقل فعال کاربردی را زیاد می‌کند. زمینه‌های نسیان، دمانس و آلزایمر برایت پیش نمی‌آید.

«دبیلة» یعنی غده‌های بدخیم سرطان.

و «ذات الجنب» یعنی درد پهلو. درد پهلو یعنی پلوریت. بعضی‌ها می‌گویند «پلارزیت»، هم می‌گویند. با سینه‌پهلو و این‌ها فرق می‌کند، با آن‌ها فرق می‌کند. بیشتر کسانی که مِی‌ گسارند، الکلیسم هستنداین‌ها ذات‌الجنب می‌گیرند؛ از بنی‌امیه، بنی‌العباس و هرچه «شرابخور » و «ویسکی» و «ودکا» و «شامپاین» و این‌ها می‌خورند، چند بیماری می‌گیرند.

دراینجا «یزید فی العقل فهو هو»[17] ؛ کرفس است ودیگری «مجالسة الابرار»، یکی دیگر برگ سداب، یکی دیگر هم کدو مسمایی (چون کدو سبز خیاری است). این‌ها هم عقل را زیاد می‌کنند.

استحکام عقل با مصرف زنجبیل

گاهی انسان از عقل سالم و فعالی برخوردار است و با تغذیه مناسب و مجالست‌های صحیح، توان تعقل و فهم خود را افزایش داده است؛ اما این عقل از استحکام کافی برخوردار نیست. چنین وضعیتی را می‌توان به ساختمانی تشبیه کرد که پایه‌های آن بر زمینی سست بنا شده باشد؛ هرچند ظاهر آن سالم است، اما با کوچک‌ترین لرزش، دچار فروپاشی می‌شود. علت این امر، ضعف در بنیان و فقدان زیرساخت مستحکم است.

در این زمینه، در آموزه‌های منسوب به امام رضا علیه‌السلام، بر نقش برخی خوراکی‌ها در تقویت و تثبیت عقل تأکید شده است. از جمله، مصرف زنجبیل پرورده‌شده در عسل به‌عنوان عاملی برای استحکام عقل معرفی شده و از آن با تعبیر «یَشُدُّ العَقل» یاد شده است؛ بدین معنا که عقل را تقویت کرده و به آن پایداری می‌بخشد.

این ترکیب علاوه بر کمک به استحکام عقل، در تقویت حافظه و هوش نیز مؤثر دانسته شده و می‌تواند در پیشگیری و کاهش فراموشی، زوال شناختی، دمانس و آلزایمر نقش داشته باشد.

برای بهره‌گیری از این ترکیب، پیشنهاد شده است حدود ۳۰ گرم پودر زنجبیل خشک با ۵۰۰ گرم عسل طبیعی به‌خوبی مخلوط شود و هر روز صبح، پیش از آغاز فعالیت‌های روزانه، یک قاشق مرباخوری از آن مصرف گردد.

از منظر علمی نیز زنجبیل دارای ترکیبات فعال زیستی مانند جینجرول و شوگائول است که از آنتی‌اکسیدان‌های قوی به شمار می‌روند و با مهار رادیکال‌های آزاد، نقش مهمی در محافظت سلولی و کاهش خطر ابتلا به برخی بیماری‌ها، از جمله سرطان، ایفا می‌کنند. پژوهش‌های جدید نشان داده‌اند که شوگائول موجود در زنجبیل از اثرگذاری بالایی برخوردار است و حتی در مطالعات دارویی مرتبط با درمان‌های نوین سرطان مورد توجه قرار گرفته است.

روایت پایانی فصل کرفس و کارکردهای آن

روایت هفتم

آخرین روایت در بحث مربوط به کرفس، ازکتاب الکافی نقل شده است. این روایت به‌صورت معلق از کتاب المحاسن نیز گزارش شده و در آنجا نیزآمده است.

سلسله سند روایت چنین است: «أحمد بن أبی‌عبدالله، عن نوح بن شعیب النیسابوری، عن محمد بن الحسن بن علی بن علی»

در نسخه‌ای از کافی آمده است: «عن محمد بن الحسن بن علی بن یقطین، فیما أعلم»

«عن نادر الخادم قال: ذکر أبو الحسن (علیه‌السلام) الکرفس، فقال: أَتَشتهونه؟»[18] [19]

ترجمه:

نادر خادم می‌گوید: امام ابوالحسن علیه‌السلام از کرفس یاد کردند و فرمودند: «آیا به خوردن کرفس اشتها دارید؟»

سپس فرمودند:

«و لیس من شیءٍ إلا و تحتکّ به»[20] [21]

یعنی: هیچ عضوی از بدن نیست مگر آنکه کرفس با آن تماس و تأثیر دارد (کنایه از اثرگذاری عمومی آن بر بدن).

این روایت در الکافی، چاپ دارالحدیث نقل شده است.

همچنین مضمون مرتبطی پیش‌تر با عنوان «ما ورد فی فوائد…» درباره‌ی برگ کاسنی آمده است که در ضمن آن، پس از بیان برخی فضائل و اشاره به محبت چهارده معصوم علیهم‌السلام، این تعبیر نیز ذکر شده است:

«الکرفس بُقلةُ الأنبیاء»[22]

یعنی: کرفس، سبزی پیامبران بوده است.

اهمیت توجه به سردرد در جهان معاصر

بر اساس آمارهای موجود، در جهان کنونی از حدود ۹ میلیارد جمعیت، نزدیک به ۳ میلیارد نفر دچار انواع سردرد هستند. سردرد دارای بیش از ۶۰ نوع مختلف است که یکی از شناخته‌شده‌ترین آن‌ها میگرن است. در ایران نیز حدود ۱۴ درصد از بزرگسالان از سردرد رنج می‌برند.

در شرایط کنونی که جامعه با پدیده‌ی سالمندی روبه‌روست و جمعیت قابل توجهی از افراد بالای ۷۰ سال را شامل می‌شود، توجه به عوامل ایجادکننده سردرد از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. سردرد می‌تواند علل گوناگونی داشته باشد؛ از جمله:

    • افزایش فشار خون

    • سینوزیت

    • ضعف اعصاب، استرس، اضطراب و اختلالات خواب

    • اختلالات روان‌تنی مانند حملات وحشت

    • چربی‌های مضر خون همراه با سرگیجه و منگی

    • ضربه‌های وارده به سر و تجمع مایعات بافتی

    • برخی توده‌ها، تومورها و بیماری‌های مغزی

و علل متعدد دیگر.

فواید سبزی کرفس و اجزای آن(برگ، ساقه، تخم، روغن و ریشه کرفس)

۱. خاصیت ضد نفخ و کاهش گاز معده و روده:

مصرف کرفس، به‌ویژه برگ و ساقه آن، دارای خاصیت ضد نفخ و کاهنده گازهای معده و روده است. این اثر را می‌توان در کنار گیاهان مشابهی مانند زیره سبز، زیره سیاه، بادیان رومی (رازیانه رومی) و سیاه‌دانه در نظر گرفت.

در تنظیم ترکیب‌های گیاهی، می‌توان با توجه به تفاوت‌های فیزیولوژیک، از ترکیبات ملایم‌تر برای زنان (مانند کرفس، زیره سبز و بادیان رومی) و از ترکیبات گرم‌تر برای مردان (مانند کرفس، سیاه‌دانه و زیره سیاه) استفاده کرد.

خاصیت ضد کولیک و ضد اسپاسم روده:

مصرف برگ و ساقه کرفس در کاهش کولیک روده‌ای مؤثر است. کولیک به معنای اسپاسم عصبی روده بوده و با دردهای متناوب شکمی همراه است.

در این موارد، توصیه می‌شود کرفس به‌صورت خوراکی همراه غذا مصرف شود. همچنین استفاده از دم‌کرده گل بهارنارنج همراه با عسل آویشن هر ۸ ساعت یک‌بار می‌تواند به کاهش اسپاسم‌های عصبی روده و بهبود علائم کولیک کمک کند.

کمک به دفع سنگ مثانه و کلیه:

کرفس (به‌ویژه برگ و ساقه آن) دارای خاصیت ضد سنگ کلیه و مثانه است. مصرف کرفس همراه غذا، در کنار برخی تدابیر تکمیلی، می‌تواند به دفع سنگ‌ها کمک کند.

از جمله تدابیر مکمل:

مصرف جوشانده هسته خرما (۳۰ عدد هسته خرما جوشانده در سه استکان آب تا رسیدن به دو استکان، صاف‌شده) هر ۸ تا ۱۲ ساعت یک لیوان بخورد.

مصرف سیاه‌دانه سالم به میزان یک قاشق چای‌خوری، پاشیده‌شده روی غذا و جویده‌شده همراه غذا بخورد.

این ترکیب‌ها می‌توانند در کاهش و دفع سنگ‌های کلیوی و مثانه‌ای مؤثر باشند.

۴. کمک به درمان روماتیسم مفصلی (آرتریت روماتوئید)

چهارمین فایده مهم کرفس، اثر ضد التهابی آن در آرتریت روماتوئید (ضد روماتیسم اماس مفصلی) است. در این حالت، مصرف کرفس به‌تنهایی کافی نیست و بهتر است با ترکیبات ضدالتهابی دیگر همراه شود.

توصیه می‌شود:

مصرف کرفس (برگ و ساقه) به‌صورت خام یا در غذا

افزودن سیاه‌دانه (۱ قاشق چای‌خوری)

افزودن زنجبیل خشک سالم (۱ قاشق چای‌خوری)

افزودن زردچوبه خالص (حدود یک‌سوم قاشق چای‌خوری)

این ترکیب می‌تواند همراه وعده‌های اصلی غذا مصرف شود و در کاهش التهاب مفاصل مؤثر باشد.

در صورتی که بیمار هم‌زمان دچار روماتیسم مزمن، دیابت نوع دو و اضافه وزن باشد، مصرف یک استکان جوشانده سبزی گزنه پس از هر وعده غذایی نیز توصیه می‌شود؛ که می‌تواند به بهبود التهاب مفاصل، کاهش وزن و کنترل قند خون کمک کند.

۵. کاهش اسید اوریک و کمک به درمان نقرس

کاهش اسید اوریک خون و کمک به درمان نقرس است. نقرس در اثر رسوب کریستال‌های اسید اوریک در مفاصل ایجاد شده و با درد شدید، به‌ویژه در زانو و انگشتان، همراه است.

در این موارد توصیه می‌شود:

مصرف کرفس (برگ و ساقه) همراه غذا

مصرف کاهو (برگ و مغز کاهو، بدون سس)

نوشیدن دم‌کرده گل‌گندم هر ۸ ساعت (۱۴ عدد گل‌گندم در آب جوش، دم‌کشیده به مدت ۱۵ دقیقه)

این ترکیب علاوه بر کمک به کاهش اسید اوریک، می‌تواند در بهبود عملکرد کلیه و حتی تقویت بینایی مؤثر باشد.

۶. کمک به کاهش چاقی و اضافه وزن

مصرف خام برگ و ساقه کرفس نقش مؤثری در کاهش اضافه وزن، چاقی شکمی و چربی‌های اضافی بدن دارد. در افرادی که هضم ضعیف‌تری دارند، می‌توان کرفس را به‌صورت بخارپز یا در قالب خوراک مصرف کرد.

کرفس با کالری پایین و فیبر بالا، بدون نیاز به مداخلات تهاجمی مانند جراحی‌های کاهش وزن، می‌تواند به کاهش وزن تدریجی و سالم کمک کند و در موارد اضافه وزن شدید نیز به‌عنوان یک جزء مهم از اصلاح سبک تغذیه مورد استفاده قرار گیرد.

در برنامه کاهش وزن، مصرف کرفس خام (برگ و ساقه) همراه غذا توصیه می‌شود. همچنین کاهو می‌تواند در سه نوبت (ابتدای غذا، میانه و انتهای غذا) مصرف شود؛ به‌گونه‌ای که در مجموع، حدود سه‌چهارم یک کاهوی متوسط در هر وعده غذایی خورده شود. این شیوه می‌تواند طی دو ماه، کاهش وزن قابل توجهی ایجاد کند و در عین حال به کاهش چاقی شکمی و تنظیم قند خون کمک نماید.

علاوه بر این، مصرف سبزی خرفه همراه غذا توصیه می‌شود. خرفه دارای خواص ضد چاقی، کاهنده قند خون و نیز ضد خونریزی‌های داخلی است.

در کنار اصلاح تغذیه، استفاده از جوشانده آلبالوی خشک نیز پیشنهاد می‌شود. در این دوره، پرهیز از مواد محرک و پرقند مانند شکلات، کاکائو، نسکافه، نوشابه‌های گازدار و آب‌میوه‌های صنعتی ضروری است.

روش مصرف جوشانده آلبالوی خشک:

حدود 100 گرم آلبالوی خشک در نیم تا یک لیتر آب

به مدت ۲۰ تا ۳۰ دقیقه جوشانده شود

پس از صاف‌کردن و جدا کردن هسته‌ها،

هر ۸ ساعت یک استکان از آب و گوشت آلبالوی جوشانده‌شده مصرف شود.

این جوشانده علاوه بر کمک به کاهش چربی‌های شکمی، می‌تواند در بهبود برخی شاخص‌های باروری مردان نیز نقش داشته باشد. با رعایت این تدابیر، کاهش چربی‌های شکمی بدون نیاز به فعالیت‌های ورزشی سنگین نیز امکان‌پذیر است.

خواص روغن کرفس

روغن کرفس (Celery Oil)، به‌ویژه زمانی که در پایه روغن زیتون تهیه شده باشد، در صورت مصرف منظم همراه غذا، دارای فواید درمانی متعددی است. این روغن می‌تواند به‌طور هم‌زمان هفت اثر مهم در بدن ایجاد کند:

الف) ضد اسپاسم و رفع گرفتگی عضلات

روغن کرفس دارای خاصیت ضد اسپاسمولیتیک است و در کاهش گرفتگی‌های عضلانی مؤثر می‌باشد. در این موارد، مصرف خوراکی روغن کرفس همراه غذا (صبح و شب) و نیز ماساژ موضعی عضلات گرفتار با روغن کرفس توصیه می‌شود.

در کنار آن، استفاده از روغن رازیانه رومی (بادیان رومی) به‌صورت خوراکی و موضعی می‌تواند اثر ضد اسپاسم را تقویت کند.

این روش‌ها می‌توانند جایگزین مناسبی برای برخی داروهای شیمیایی دیازپام، کلونازپام، اگزازپام (این چهار نوع پام)؛ است که از عوارض سوء، نور چشمت کم می‌شود، چشمت کم‌سو می‌شود و سستی زانو می‌گیرید. پس به جای چهار تا قرص شیمیایی (دیازپام، کلونازپام، اگزازپام)، به جای این‌ها این دو تا کار را انجام بدهید؛ یعنی دو تا هم می‌خورید، هم ماساژ می‌دهید. کلاً اسپاسم عضلانیت (بیماری اسپاسمولیتیک) خوب می‌شود.

ب) خاصیت آرام‌بخش

اثر آرام‌بخش (سداتیو) آن است که می‌تواند به کاهش تنش‌های عصبی و ایجاد آرامش عمومی کمک کند.

ج) کمک به کنترل عصبانیت

کاهش تحریک‌پذیری عصبی و کنترل عصبانیت است. مصرف منظم کرفس یا روغن آن می‌تواند به تعدیل واکنش‌های عصبی و کاهش پرخاشگری‌های ناگهانی کمک کند.

د) کمک به درمان حالات وحشت و هیستریا

تأثیر روغن کرفس در کاهش حالات وحشت، اضطراب شدید و اختلالات شبه هیستریا است. در این موارد، استفاده از روغن کرفس در کنار سایر گیاهان آرام‌بخش توصیه می‌شود.

هـ) کمک به کاهش فشار خون بالا (هیپرتانسیون)

کاهش فشار خون بالا و کمک به تنظیم فشار خون سیستمیک و مغزی است. در این زمینه، مصرف هم‌زمان کرفس خام، روغن کرفس، پیاز قرمز خام و سیر می‌تواند اثر هم‌افزا در کنترل فشار خون داشته باشد.

و) کمک به کنترل قند خون بالا (هیپرگلیسمی)

کاهش قند خون است. این اثر می‌تواند در انواع افزایش قند خون، از جمله دیابت نوع یک، نوع دو، قند خون استرسی و دیابت بارداری، مورد توجه قرار گیرد. قندخون بالا چند نوع است؟ چهار نوع: دیابت نوع ۱ (قندخون بی‌مزه)، دیابت نوع ۲ (قندخون شیرین)، دیابت نوع ۳ که قندخون استرسی است، دیابت نوع ۴ که قندخون حاملگی است (در زنان حامله).

در تنظیم برنامه تغذیه‌ای برای کنترل قند خون، مصرف کرفس، روغن کرفس، سبزی خرفه، پیاز و سیر توصیه می‌شود که می‌توانند به کاهش تدریجی قند خون کمک کنند.

تنظیم قند خون با خرفه، کرفس و مریم‌گلی

در افراد مبتلا به دیابت، به‌ویژه کسانی که از انسولین تزریقی (مانند انسولین کریستالین، انسولین‌های ترکیبی یا انسولین استنشاقی) استفاده می‌کنند، رعایت ترتیب و زمان مصرف گیاهان دارویی اهمیت ویژه‌ای دارد.

در این موارد، توصیه می‌شود:

    • سبزی خرفه همراه غذا

    • کرفس (برگ و ساقه) همراه غذا

    • مریم‌گلی پس از صرف غذا

مصرف مریم‌گلی باید پس از غذا انجام شود و از مصرف آن با معده کاملاً خالی باید پرهیز گردد؛ زیرا ممکن است موجب هیپوگلیسمی (افت شدید قند خون) شود.

تبیین اصطلاحات:

هیپرگلیسمی (Hyperglycemia): افزایش قند خون

هیپوگلیسمی (Hypoglycemia): کاهش قند خون

تفکیک این دو حالت در تنظیم درمان بسیار ضروری است.

در برنامه تنظیم قند خون بالا (هیپرگلیسمی)، ترکیب زیر توصیه می‌شود:

پیاز،سیر،کرفس (برگ و ساقه)،روغن کرفس،سبزی خرفه

مریم‌گلی پس از غذا

این ترکیب می‌تواند به فعال‌سازی عملکرد پانکراس و بهبود ترشح طبیعی انسولین کمک کند و در برخی موارد، وابستگی به داروهای کاهنده قند خون و حتی انسولین را کاهش دهد (با رعایت نظارت پزشکی).

تدبیر افت شدید قند خون (هیپوگلیسمی)

در افرادی که دچار افت شدید قند خون هستند و علائمی مانند:

لرزش غیرارادی اندام‌ها

رنگ‌پریدگی شدید

ضعف ناگهانی یا غش

را تجربه می‌کنند، تدبیر تغذیه‌ای متفاوتی لازم است.

در این حالت توصیه می‌شود:

هر ۸ ساعت یک خوشه انگور تازه مصرف شود

از پایان هر وعده غذایی تا وعده بعدی، ۷ عدد خرمای رسیده و شیرین مصرف گردد

این روش می‌تواند به تثبیت قند خون و جلوگیری از افت شدید آن کمک کند.

۷. تحریک قاعدگی (آخرین فایده روغن کرفس)

خاصیت تحریک قاعدگی (Emmenagogue) است. این ویژگی می‌تواند در تنظیم چرخه قاعدگی و پیشگیری از اختلالات قاعدگی و یائسگی زودرس مؤثر باشد.

در این زمینه توصیه می‌شود:

مصرف کرفس (برگ و ساقه) همراه غذا

مصرف روغن کرفس به‌صورت خوراکی

مصرف بادیان رومی (رازیانه رومی) به میزان یک قاشق مرباخوری همراه هر وعده غذایی،

این ترکیب می‌تواند به تنظیم فیزیولوژی طبیعی قاعدگی در زنان کمک کند.