1405/08/11
بسم الله الرحمن الرحیم
بررسی جماع بعد از اعمال حج و قبل از طواف نساء/محرمات الإحرام /كتاب الحج
موضوع: كتاب الحج/محرمات الإحرام /بررسی جماع بعد از اعمال حج و قبل از طواف نساء
اما حرمت جماع بعد از اعمال حج و قبل از طواف نساء هم از اموری است که اصحاب نسبت به آن اتفاق نظر دارند.
اینکه گفته میشود بعد از اعمال حج و قبل از طواف نساء از آن جهت است که طواف نساء جزء اعمال حج نیست و عمل مستقل و واجب دیگری است که بعد از اتمام حج بایستی انجام شود، با این حال نصوص دلالت دارند بر اینکه جماع قبل از اینکه طواف نساء انجام شود حرام است.
موثقه اسحاق بن عمار:
وَ عَنْهُمْ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ الْوَشَّاءِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَمَّارٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ لَوْ لَا مَا مَنَّ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ عَلَي النَّاسِ مِنْ طَوَافِ النِّسَاءِ لَرَجَعَ الرَّجُلُ إِلَي أَهْلِهِ وَ لَيْسَ يَحِلُّ لَهُ أَهْلُهُ[1]
ترجمه:
(اسحاق بن عمار از امام صادق(ع) نقل کرده است که اگر نبود که خدای«عزوجل» با طواف نساء بر مردم منّت نهاده است، مرد بازمیگشت به سوی همسرش در حالیکه همسرش بر او حلال نبود).
توضیح:
مستفاد از این روایت آن است که خداوند با تشریع طواف نساء بر مردم منت نهاده است تا تمکّن از جماع را داشته باشد و از اینجا معلوم میشود جماع کردن قبل از طواف نساء شرعاً ممکن نیست.
صحیحه معاویة بن عمار
مُحَمَّدُ بْنُ يَعْقُوبَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِيهِ عَنِ ابْنِ أَبِي عُمَيْرٍ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ عَمَّارٍ قَالَ قُلْتُ لِأَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع رَجُلٌ نَسِيَ طَوَافَ النِّسَاءِ حَتَّي دَخَلَ أَهْلَهُ قَالَ لَا تَحِلُّ لَهُ النِّسَاءُ حَتَّي يَزُورَ الْبَيْتَ وَ قَالَ يَأْمُرُ أَنْ يُقْضَي عَنْهُ إِنْ لَمْ يَحُجَّ فَإِنْ تُوُفِّيَ قَبْلَ أَنْ يُطَافَ عَنْهُ فَلْيَقْضِ عَنْهُ وَلِيُّهُ أَوْ غَيْرُهُ[2]
ترجمه:
(معاویة بن عمار نقل کرده است که به امام صادق(ع) گفتم: مردی طواف نساء را فراموش نموده تا وارد بر همسرش شده است، فرمود: حلال نیست بر او زنان، تا وقتی که زیارت کند خانه کعبه را و فرمود: چنانچه حج نمیکند، مأموریت دهد که به نیابت وی قضای آن انجام گردد و اگر قبل از آنکه به نیابت وی طواف به جا آورده شود، فوت نماید، ولی او یا دیگری برای او قضاء کند).
توضیح:
دستور امام به رجوع، جهت تدارک طواف نساء برای کسی که آن را فراموش نموده است، دلیل بر حرمت جماع قبل از انجام طواف نساء میباشد.
صحیحه علیّ بن جعفر
عَلِيُّ بْنُ جَعْفَرٍ فِي(كِتَابِهِ) عَنْ أَخِيهِ مُوسَى بْنِ جَعْفَرٍ(ع) قَالَ: سَأَلْتُ أَبِي جَعْفَرَ بْنِ مُحَمَّدٍ(ع) عَنْ رَجُلٍ وَاقَعَ امْرَأَتَهُ قَبْلَ طَوَافِ النِّسَاءِ مُتَعَمِّداً مَا عَلَيْهِ قَالَ: يَطُوفُ وَ عَلَيْهِ بَدَنَةُ[3]
ترجمه:
(علی بن جعفر در کتابش از برادرش موسی بن جعفر(ع) نقل کرده است که فرمود سؤال کردم از پدرم جعفر بن محمد(ع) راجع به مردی که قبل از طواف نساء عمداً با همسرش جماع نموده است، چه چیزی بر عهده او میباشد؟ فرمود طواف به جا میآورد و یک شتر قربانی بر عهده او خواهد بود).
توضیح:
ثبوت کفاره بر کسی که قبل از طواف نساء جماع نموده دلالت بر حرمت آن دارد.
صحیحه معاویة بن عمار
مُحَمَّدُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ بِإِسْنَادِهِ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ عَمَّارٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ إِذَا ذَبَحَ الرَّجُلُ وَ حَلَقَ فَقَدْ أَحَلَّ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ أَحْرَمَ مِنْهُ إِلَّا النِّسَاءَ وَ الطِّيبَ فَإِذَا زَارَ الْبَيْتَ وَ طَافَ وَ سَعَي بَيْنَ الصَّفَا وَ الْمَرْوَةِ فَقَدْ أَحَلَّ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ أَحْرَمَ مِنْهُ إِلَّا النِّسَاءَ وَ إِذَا طَافَ طَوَافَ النِّسَاءِ فَقَدْ أَحَلَّ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ أَحْرَمَ مِنْهُ إِلَّا الصَّيْدَ[4]
ترجمه:
(معاویة بن عمار از امام صادق(ع) نقل کرده است که فرمود هرگاه مردی ذبح را انجام داد و سر را تراشید، پس بر او حلال میشود هر آنچه بر او حرام شده بود به جز نساء و عطر. پس هرگاه خانه کعبه را زیارت نمود و طواف و سعی بین صفا و مروه انجام داد، پس بر او حلال میشود همه آنچه بر او حرام شده بود به جز نساء و زمانی که طواف نساء را به جا آورد، حلال میگردد بر او آنچه حرام شده بود به جز صید).
توضیح:
مراد از صید همان صید در حرم است، نه صید در حال احرام.
فتحصّل:
که جماع قبل از انجام طواف نساء حرام است و موجب کفّاره خواهد بود.
متن:
مسئله:
إِذَا جَامَعَ الْمُتَمَتِّعُ أَثْنَاءَ عُمْرَتِهِ قُبُلًا أَوْ دُبُراً عَالِماً عَامِداً فَاِنْ كَانَ بَعْدَ الْفَرَاغِ مِنَ السَّعْيِ لَمْ تَفْسُدْ عُمْرَتُهُ وَ وَجَبَتْ عَلَيْهِ الْكَفَّارَةُ وَ هِيَ عَلَى الْأَحْوَطِ جَزُورٌ وَ مَعَ الْعَجْزِ عَنْهُ بَقَرَةٌ وَ مَعَ الْعَجْزِ عَنْهَا شَاةُ وَ انْ كَانَ قَبْلَ الْفَرَاغِ مِنْ السَّعْيِ فَكَفَّارَتُهُ كَمَا تَقَدَّمَ وَ لَا تَفْسُدُ عُمْرَتُهُ أَيْضاً عَلَى الْأَظْهَرِ وَ الْأَحْوَطُ إِعَادَتُهَا قَبْلَ الْحَجِّ مَعَ الْإِمْكَانِ وَ إِلَّا أَعَادَ فِي الْعَامِ الْقَابِلِ.
ترجمه:
(هرگاه در اثناء عمره تمتع در حالی که عالم به حکم است عمداً جماع نماید چه در قبل یا دبر ، در صورتی که بعد از فراغ از سعی باشد عمره وی فاسد نیست و کفاره بر او واجب میباشد که بنا بر احوط شتر و چنانچه نتواند گاو و اگر نتوانست گوسفند قربانی کند و در صورتی که قبل از فراغ از سعی است، پس کفاره به همان ترتیب میباشد بنابر اظهر، و عمرهاش فاسد نیست و احوط در فرض امکان، اعاده عمره است قبل از انجام حجّ وگرنه لزوم اعاده در سال آینده خواهد بود).