صوم/اقسام صوم/صوم روزعاشورا/ادله حرمت صوم عاشورا

موضوع: صوم/اقسام صوم/صوم روزعاشورا/ادله حرمت صوم عاشورا

روایت سوم

وَ عَنْهُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسَى بْنِ عُبَيْدٍ[1] عَنْ جَعْفَرِ بْنِ عِيسَى[2] أَخِيهِ قَالَ: سَأَلْتُ الرِّضَا ع عَنْ صَوْمِ يَوْمِ عَاشُورَاءَ وَ مَا يَقُولُ النَّاسُ[3] فِيهِ. فَقَالَ: عَنْ صَوْمِ ابْنِ مَرْجَانَةَ تَسْأَلُنِي؟! ذَلِكَ يَوْمٌ صَامَهُ الْأَدْعِيَاءُ[4] مِنْ آلِ زِيَادٍ لِقَتْلِ الْحُسَيْنِ ع- وَ هُوَ يَوْمٌ يَتَشَاءَمُ بِهِ آلُ مُحَمَّدٍ- وَ يَتَشَاءَمُ بِهِ‌ أَهْلُ الْإِسْلَامِ وَ الْيَوْمُ الَّذِي يَتَشَاءَمُ بِهِ أَهْلُ الْإِسْلَامِ- لَا يُصَامُ وَ لَا يُتَبَرَّكُ بِهِ وَ يَوْمُ الْإِثْنَيْنِ يَوْمُ نَحْسٍ قَبَضَ اللَّهُ فِيهِ نَبِيَّهُ ص وَ مَا أُصِيبَ آلُ مُحَمَّدٍ إِلَّا فِي يَوْمِ الْإِثْنَيْنِ- فَتَشَاءَمْنَا بِهِ وَ تَبَرَّكَ بِهِ عَدُوُّنَا وَ يَوْمُ عَاشُورَاءَ قُتِلَ الْحُسَيْنُ ع وَ تَبَرَّكَ بِهِ ابْنُ مَرْجَانَةَ- وَ تَشَاءَمَ بِهِ آلُ مُحَمَّدٍ ص- فَمَنْ صَامَهُمَا أَوْ تَبَرَّكَ بِهِمَا لَقِيَ اللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى مَمْسُوخَ الْقَلْبِ وَ كَانَ مَحْشَرُهُ مَعَ الَّذِينَ سَنُّوا صَوْمَهُمَا وَ التَّبَرُّكَ بِهِمَا. [5]

تقریب استدلال

از صدر روایت فهمیده می شود که روزه مذموم و مبغوض است؛ و از ذیل روایت نیز فهمیده می شود که کسی که روزه بگیرد، ممسوخ القلب می شود که نشان از حرمت روزه است...

نقد و بررسی روایت

جهت سندی

محقق خویی تضعیف نموده اند، بخاطر ضمیر «عنه» که راجع به حسن بن علی الهاشمی است که در کتاب های رجالی هاشمی، علوی و دینوری نیز گفته می شود؛ اما در کتب رجال نه تضعیف و نه توثیق شده است؛ حال طبق ضابطه، وقتی کسی تضعیف و توثیق ندارد، مجهول الحال می شود و مجهول الحال ضعیف شمرده می شود. اما (استاد:) اگر مشایخ و افراد مهم از او روایت بکند، و کثرت روایت داشته باشد(مثلا مرحوم کلینی 19حدیث نقل کرده است) که در اینصورت توثیق می شود!

جهت دلالی

روایت مثبت حرمت است، اما حرمتی که بر اساس سنت بنی امیه است؛ نه به نحو مطلق! بنی امیه صوم شکر می گرفتند، که در روایت نهی شده و حرام است و اگر کسی که روزه للشکر بگیرد، فارق از حرمت، ناسبی و کافر خواهد بود، اما نسبت به صومی که برای شکر نباشد و للحزن باشد و... چه اشکالی دارد؟