کتاب الطهارة/نجاسات/ثعلب/رجوع به اجماع

موضوع: کتاب الطهارة/نجاسات/ثعلب/رجوع به اجماع

از فقهاء قرن یازدهم:

مرحوم محقّق سبزواری.

این فقیه در کفایه فتوی به طهارت ثعلب داده بدون اینکه درباره‌ی ثعلب نقل اجماع کند ولی در ذخیره فتوی به طهارت ثعلب داده و درباره‌ی ثعلب نقل اجماع بر نجاست کرده است.

عبارت کفایه ج۱ ص۶۰: الاشهر الاقوی طهارة الثعلب و الأرنب و .....

عبارت ذخیره ج۱ ص۱۵۶: ذهب ابن ادریس الی طهارة الجمیع و ..... و هو اقرب ..... و احتجّ ابن زهرة لنجاسة الثعلب و الأرنب بالاجماع علی ما هو دأبه فی اکثر المسائل و جوابه المنع من ثبوته.

از فقهاء قرن سیزدهم:

مرحوم کاشف الغطاء.

این فقیه در کشف الغطاء فتوی به طهارت ثعلب داده بدون اینکه درباره‌ی ثعلب نقل اجماع کند ولی در شرح طهارت قواعد فتوی به طهارت ثعلب داده و درباره‌ی ثعلب نقل اجماع بر نجاست کرده است.

عبارت کشف الغطاء ج۲ ص۳۵۹: و بعض احتسب بعض المکروهات من النجاسات و هی الثعلب و الأرنب و .....

عبارت شرح طهارت قواعد ص۳۰۶: و فی الغنیة الاجماع علی نجاسة الثعلب و الأرنب و هو مردود بانّ الفتوی من المعظم علی خلافه مع ما ذکرنا من الادلّة.

نتیجه نهایی بحث در مرحله‌ چهارم: تا ابتداء قرن هفتم، جماعتی از فقهاء فتویٰ به نجاست ثعلب داده‌اند. ولی این فتویٰ، بر خلاف زعم بعضی، به حدّ شهرت نمی‌رسد. و در همین مقطع زمانی، مرحوم سیّد بن زهره نقل اجماع بر نجاست و مرحوم سیّد مرتضی و مرحوم ابن ادریس نقل اجماع بر طهارت فرموده‌اند. هر دو اجماع (اجماع بر نجاست، اجماع بر طهارت) قابل خدشه است ولی از بین اجماع بر نجاست و اجماع بر طهارت، اجماع بر طهارت از قوّت بیشتری برخوردار است چون از ابتداء قرن هفتم الی یومنا هذا، احدی از فقهاء فتوی به نجاست نداده با اینکه کثیری از فقهاء، اجماع سیّد بن زهره را نقل فرموده‌اند. بنابراین، در تعارض بین طائفه اوّل و طائفه دوّم روایات، طائفه دوّم ترجیح دارد.

نکته: نظریّات عامّه.

فضلاء محترم درباره‌ی نظریّات عامّه تحقیق بفرمائید.