کتاب الطهارة/نجاسات/عصیر عنبی بعد از غلیان و قبل از ذهاب ثلثین/رجوع به اجماع

موضوع: کتاب الطهارة/نجاسات/عصیر عنبی بعد از غلیان و قبل از ذهاب ثلثین/رجوع به اجماع

۲) مرحوم شهید اوّل.

عبارت این فقیه در بیان ص۹۱ در مبحث نجاسات به این صورت است: و الحق بهما (الخمر و کلّ مسکر مائع بالأصالة) عصیر العنب اذا غلا و اشتدّ بمعنی السخانة و لم اقف علی نصّ یقتضی تنجیسه الّا ما دل علی نجاسة المسکر لکنّه لا یسکر بمجرّد غلیانه و اشتداده. اگر الحاق در این عبارت، نظر فقهاء دیگر باشد، ظاهر این عبارت قائل شدن این فقیه به طهارت عصیر عنبی مذکور است و حال آنکه عبارت این فقیه در بیان ص۹۲ در مبحث مطهّرات به این صورت است: و نقص ثلثی العصیر بالغلیان و لو بالشّمس. ظاهر این عبارت این است که عصیر عنبی قبل از ذهاب ثلثین، نجس است. و اگر الحاق در عبارت فوق، نظر خود این فقیه باشد، لازمه‌اش افتاء به نجاست بدون دلیل است.

عبارت این فقیه در ذکریٰ ج۱ ص۷۵ به این صورت است: امّا الخمر و مشتدّ العصیر فبالخلیّة و یختص العصیر بذهاب الثلثین للخبر. ظاهر این عبارت، قائل شدن به نجاست عصیر عنبی قبل از ذهاب ثلثین است. عبارت این فقیه در ذکری ج۱ ص۱۱۵ به این صورت است: و لم نقف لغیرهم علی قول بالنجاسة و لا نصّ علی نجاسة غیر المسکر و هو منتف هنا. ظاهر این عبارت قائل شدن به طهارت عصیر عنبی قبل از ذهاب ثلثین است.

عبارت این فقیه در دروس ج۱ ص۱۲۲ به این صورت است: و یطهر الخمر بالخلّیة ..... و العصیر المشتدّ بها و بذهاب ثلثیه بالغلیان. ظاهر این عبارت، قائل شدن این فقیه به نجاست عصیر عنبی قبل از ذهاب ثلثین است. عبارت این فقیه در دروس ج۱ ص۱۲۶ در مبحث مطهّرات به این صورت است: و نقص العصیر و انقلابه. ظاهر این عبارت نیز قائل شدن این فقیه به نجاست عصیر عنبی قبل از ذهاب ثلثین است.

از فقهاء قرن نهم:

مرحوم فاضل مقداد.

این فقیه در التنقیح الرائع ج۴ ص۵۲ فتویٰ به نجاست عصیر عنبی بعد از غلیان و قبل از ذهاب ثلثین داده ولی در کنز العرفان ج۱ ص۵۳ نسبت به عصیر عنبی بعد از غلیان و اشتداد و قبل از ذهاب ثلثین ادّعای اجماع بر نجاست فرموده است.

عبارت التنقیح: لم یقل احد انّ المائع النجس یطهر بالغلیان الّا ما کان من امر العصیر.

عبارت کنز العرفان: العصیر من العنب قبل غلیانه طاهر حلال و بعد غلیانه و اشتداده نجس حرام و ذلک اجماع من فقهائنا امّا بعد غلیانه و قبل اشتداده فحرام اجماعا منّا و امّا النجاسة فعند بعضنا انّه نجس ایضا و عند آخرین انّه طاهر و الاوّل احوط و المراد بالاشتداد صیرورة اعلاه اسفله او ان یصیر له قوام هذا اذا لم یذهب ثلثاه بالغلیان و الّا فهو طاهر حلال.