1405/04/21
بسم الله الرحمن الرحیم
حجیّت و عدم حجیّت خبر واحد «37»/طرق موصله /مقصد ششم: حجج و امارات
موضوع: مقصد ششم: حجج و امارات/طرق موصله /حجیّت و عدم حجیّت خبر واحد «37»
ثالثها: ما أفاده بعض المحقّقين بما ملخّصه: أنّا نعلم بكوننا مكلّفين بالرجوع إلى الكتاب والسنّة إلى يوم القيامة، فإن تمكّنّا من الرجوعُ إليهما على نحوٍ يحصل العلم(القطع) بالحكم أو ما بحكمه(حکم العلم)، فلابدّ من الرجوع إليهما كذلك(به گونهٔ قطعی)، وإلّا(و إن لم یتمکّن) فلا محيصَ عن الرجوع على نحوٍ يحصل الظنّ به(بالحکم) في الخروج عن عهدة هذا التكليف، فلو لم يتمكّن من القطع بالصدور أو الاعتبار، فلابدّ من التنزّل إلى الظنّ بأحدهما.
وجه سوم: بیان صاحب هدایة المسترشدین
قوله: «ثالثها...».
بیان محمّد تقی اصفهانی صاحب هدایة المسترشدین؟ره؟ در واقع مشتمل بر دو مقدّمه و یک نتیجه میباشد.
مقدّمه اول این است که به حکم ضرورت، اجماع و روایات قطعیّه ما مکلّف هستیم برای تحصیل احکام شرعیّه تا روز قیامت به آیات قرآن و روایات مراجعه کنیم.
مقدّمه دوم این است که در مراجعه به آیات قرآن و روایات برای تحصیل احکام شرعیّه اگر برای ما علم (قطع و یقین) یا علمی (ظنّ معتبر) حاصل گردد، به احکام و تکالیف شرعیّه دسترسی پیدا کرده و مشکلی در جهت امتثال به تکالیف الهی و خروج از عهده آنها وجود ندارد ولی اگر این گونه نباشد، عقل در جهت رسیدن به احکام شرعیّه و خروج از عهده تکلیف، تنزّل نموده و حکم به حجیّت و اعتبار ظنّ حاصل از آیات قرآن و روایات مینماید.
بنابراین در زمان که طریق قطعی یا طریق ظنّی معتبر برای رسیدن به احکام شرعیّه از آیات و روایات به مقدار کافی وجود ندارد، عقل در جهت امتثال تکالیف الهی و خروج از عهده آنها حکم به حجیّت و اعتبار اخبار واحد عادل مینماید، چون قطعاً ما مکلّف به احکامی هستیم و کالبهائم رها نشدیم.