/لزوم شکرگزاری و توجه به نعمات الهی /اخلاق ولایی_ توحیدی

موضوع: اخلاق ولایی_ توحیدی/لزوم شکرگزاری و توجه به نعمات الهی /

1- لزوم شکرگزاری و توجه به نعمات الهی

حدیث اخلاقی امروز فرمایشی است از حضرت امیرالمؤمنین علیه‌السلام. در برخی احادیث مخاطبشان فرزند بزرگوارشان حضرت امام مجتبی علیه السلام است؛ در برخی نقل‌ها عام است. و هر دو مطلب هم می تواند باشد یعنی شاید حضرت در جمعی عمومی مطرح کردند و همین را در سفارش به امام مجتبی علیه السلام که دیروز هم روز شهادت ایشان بود، القا کردند تا طریقی باشد برای رهروان حضرت. حدیث این است: قال عليه‌السلام: «أَلاَ وَ إِنَّ مِنَ اَلْبَلاَءِ اَلْفَاقَةَ وَ أَشَدَّ مِنَ اَلْفَاقَةِ مَرَضُ اَلْبَدَنِ وَ أَشَدَّ مِنْ مَرَضِ اَلْبَدَنِ مَرَضُ اَلْقَلْبِ أَلاَ وَ إِنَّ مِنَ اَلنِّعَمِ سَعَةَ اَلْمَالِ وَ أَفْضَلَ مِنْ سَعَةِ اَلْمَالِ صِحَّةُ اَلْبَدَنِ وَ أَفْضَلَ مِنْ صِحَّةِ اَلْبَدَنِ تَقْوَى اَلْقَلْبِ».[1] گویا در این حدیث حضرت نعمت‌های الهی را یادآوری کردند و نعمت‌ها را هم به ترتیب بیان کردند. یعنی نعمت جسمانی و نعمت بدنی و نعمت قلبی. آن هم با کلمه ألا. ألا کلمه تنبیه است. یعنی متوجه باشید و دقت کنید. بعد هم حرف إنّ آوردند یعنی حرف تحقیق. گویا حضرت امیرالمؤمنین علیه السلام توجه حقیقی در اول کلام دادند و یک بیان و حقیقتی در ادامه کلام دارند، که کلمه إنّ باشد. و یادآوری نعمت‌های الهی را کردند. در جلسه تفسیر عرض کردیم که هر نعمتی حمدی لازم دارد. هر حمدی حامد و محمودی دارد. محمود هر حمدی ذات باری تعالی است، که ﴿الحمد لله رب العالمین﴾.[2]

1) حضرت می فرمایند: از نعمت‌های باری تعالی سعه مال است. در بحث فقه هم ان‌شاء‌الله می‌پردازیم که یکی از شرایط بیع، مالیت مبیع و ثمن و مثمن و عوض و معوض است. از نعمت‌های الهی این است که انسان سعه مال داشته باشد برای همین هم سفارش به تجارت و اموری شده که سعه مال در آن باشد.

2) بعد حضرت فرمودند: افضل از سعه مال صحت بدن و سلامتی است که چه نعمت بزرگی است. امام علی علیه‌السلام به نقل از نبی معظم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله در جمله دیگری فرمودند: «نِعْمَتَانِ مَكْفُورَتَانِ اَلْأَمْنُ وَ اَلْعَافِيَةُ»؛[3] دو نعمت مورد بی‌توجهی قرار می‌گیرد. صحت بدن و امنیت. اگر امر دایر شود بین وسعت مالی و سلامتی بدنی سلامتی بدنی اولی است. خداوند همه مریض‌ها را شفا دهد. به خصوص مریض‌های بستری و به خصوص بیماران کرونایی.

3) مرحله سوم حضرت فرمودند و أفضل من صحة البدن تقوی القلوب. بالاتر از صحت بدن تقوای قلوب است. حضرت امیرالمؤمنین علیه السلام افضل نعم را تقوای قلوب می دانند. بالاترین نعمت تقوای قلب است. همان که در آیه شریفه هست: ﴿إِلَّا مَنْ أَتَى اللَّهَ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ﴾[4] گفتند قلب سلیم دلی است که دارای تقوا باشد. مراقب باشد. امام صادق علیه‌السلام فرمودند: «اَلْقَلْبُ حَرَمُ اَللَّهِ فَلاَ تُسْكِنْ حَرَمَ اَللَّهِ غَيْرَ اَللَّهِ»؛[5] هیچ کس جز خدا را در دل راه نده. و هیچ ثروتی بالاتر از سلامتی بدن نیست. از نعمت‌های الهی ثروت مالی است و بهتر از آن سلامت بدن است و بهتر از آن سلامتی قلب است. ان‌شاء‌الله برنامه‌ریزی کنیم برای مراقبت‌های قلبی که اگر دل اهل مراقبت شد جسم هم اهل مواظبت می‌شود. جسم که اهل مواظبت شود رضای باری تعالی را کسب می‌کند. چه رضای در مرحله اولیه و چه رضای در مرحله ثانویه.