مبغوض ترین خلق_ لزوم عمل بر طبق استخاره/رضایت و اعتقاد به قضاء و قدر الهی /اخلاق ولایی_ فردی

موضوع: اخلاق ولایی_ فردی/رضایت و اعتقاد به قضاء و قدر الهی /مبغوض ترین خلق_ لزوم عمل بر طبق استخاره

1- رضایت به قضا و قدر الهی

روایتی که امروز محضرتان تقدیم می‌شود، مرحوم مجلسی، در بحار نقل کردند: روی عن الصادق علیه‌السلام، از موسی کلیم‌الله، در یکی از مکالمات‌شان با خدا نقل می‌کنند - به حضرت موسی، کلیم‌الله می‌گویند، به خاطر اینکه مکالمه‌های معرفتی در زندگی نبوت‌شان زیاد بود؛ از کسانی هستند که تکلیم و تکلم و کلام باری‌تعالی را رواج دادند. شاید تا آن زمان نبی‌ای از انبیای الهی به عنوان کلیم‌الله، مطرح نبود. در زیارت‌های مأثوره از جمله در زیارت حضرت معصومه سلام‌الله‌علیها داریم: «اَلسَّلاَمُ عَلَى مُوسَى كَلِيمِ اَللَّهِ».[1] - در روایتی چنین می‌خوانیم:

بالاسناد إلى الصدوق، عن ابن المتوكل، عن الحميري، عن أحمد بن محمد، عن ابن محبوب، عن مقاتل بن سليمان قال: «لَمَّا صَعِدَ مُوسَى إِلَى اَلطُّورِ فَنَاجَى رَبَّهُ قَالَ رَبِّ أَرِنِي خَزَائِنَكَ قَالَ يَا مُوسَى إِنَّ خَزَائِنِي إِذَا أَرَدْتُ شَيْئاً أَنْ أَقُولَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ وَ قَالَ قَالَ يَا رَبِّ أَيُّ خَلْقٍ أَبْغَضُ إِلَيْكَ قَالَ اَلَّذِي يَتَّهِمُنِي قَالَ وَ مِنْ خَلْقِكَ مَنْ يَتَّهِمُكَ قَالَ نَعَمْ اَلَّذِي يَسْتَخِيرُنِي فَأَخِيرُ لَهُ وَ اَلَّذِي أَقْضِي اَلْقَضَاءَ لَهُ وَ هُوَ خَيْرٌ لَهُ فَيَتَّهِمُنِي».[2]

1.1- مبغوض‌ترین خلق

حضرت موسی علیه‌السلام، سؤال کرد: خدایا، چه کسی مبغوض‌ترین خلق، نزد تو است؟ چون یکی از ارتباط‌ها، ارتباط با خداوند است؛ و از بدترین‌ها، قطع ارتباط با خدا است. خداوند فرمود: «کسی که مرا متهم کند، مبغوض‌ترین خلق، نزد من است». ایشان پرسید: «آیا از خلق تو، تو را متهم می‌کند»؟ - اولین نسبت ما با حضرت حق، نسبت خلقی است؛ همان‌طور که امیرالمؤمنین علیه‌السلام به خداوند عرض می‌کنند: «مَوْلاَيَ يَا مَوْلاَيَ أَنْتَ اَلْخَالِقُ وَ أَنَا اَلْمَخْلُوقُ وَ هَلْ يَرْحَمُ اَلْمَخْلُوقَ إِلاَّ اَلْخَالِقُ»؛[3] در مناجات حضرت امیر علیه‌السلام است. - حضرت موسی سؤال می کند که «و من خلقک من یتهمک»؟ یعنی برای جناب موسی عجیب بود؛ سؤال اِعجابی و انکاری است. در حدیث، چهار «قال» تکرار شده: دو «قال»، از حضرت موسی و دو «قال»، از حضرت حق؛ و مجموعا چهار «قال» آمده است. حضرت حق فرمود: «بله، کسی که از من طلب خیر می‌کند، و من برای او خیر را مقدر می‌کنم، و برای او قضایی، مقدر می‌کنم که خیر اوست؛ او مرا متهم می‌کند که چرا چنین شد و چرا چنان شد»؟

1.2- اعتقاد به قضا و قدر الهی، سبب کم شدن اعتراض به خداوند

عرضم از این حدیث این است که ان‌شاءالله ما هم با شما در این دعا شریک باشیم. ان‌شاء‌الله بکوشیم که نعوذبالله خدایی که برای ما خوب خواسته، نگوییم خوب نخواسته؛ و کسی که به قضا و قدر معتقد باشد، چراها کم می‌شود. در زیارت امین‌الله داریم که: «مُطْمَئِنَّةً بِقَدَرِكَ رَاضِيَةً بِقَضَائِكَ».[4] ما همین را در زندگی‌مان تمرین کنیم و واقعا تسلیم حضرت حق باشیم. و طوری تسلیم باشیم که بگوییم هرچه تو می‌پسندی، همان می‌پسندیم؛ نه آنچه خودمان بر اساس هوای خود می‌پسندیم.

1.3- لزوم عمل بر طبق استخاره

گرفتن استخاره هم، طلب خیر است؛ مثلا خوب بیاید، بر خلاف آن عمل کنیم، درست نیست. کسی که با خدا مشورت کند، هرچه آمد، باید بگوید خیر من است. ان‌شاءالله طوری باشیم که به قضای الهی راضی باشیم و به قدر الهی تسلیم باشیم.